یک کشتی حمل خودروی چینی پس از دریافت هشدار از حوثی های یمن، در نزدیکی جیبوتی مسیر خود را تغییر داد و از ادامه حرکت به سمت دریای سرخ خودداری کرد؛ رخدادی که پرسش های تازه ای درباره امنیت عبور کشتی های تجاری عازم بنادر عربستان سعودی ایجاد کرده است.

به نقل از لویدز لیست، بر اساس داده های ردیابی کشتی حمل خودرو Liu Jiang Kou (شماره IMO: 9991795) که تحت مدیریت شرکت دولتی کاسکو شیپینگ فعالیت می کند، هنگام عبور از خلیج عدن و در آستانه ورود به دریای سرخ، مسیر خود را در نزدیکی جیبوتی تغییر داد. این کشتی نخستین شناور ردیابی شده ای است که در واکنش به محاصره دریایی اعلام شده از سوی حوثی ها علیه عربستان، از ادامه مسیر منصرف شده است.

این تغییر مسیر تنها چند ساعت پس از آن صورت گرفت که اپراتور کشتی ایمیلی از مرکز هماهنگی عملیات بشردوستانه وابسته به حوثی ها دریافت کرد. در این پیام اعلام شده بود که مجوز عبور پیشین کشتی لغو شده و از آن خواسته شده است فوراً حرکت به سمت بنادر عربستان سعودی را متوقف کند.

کشتی Liu Jiang Kou که در سال 2025 ساخته شده، در 18 ژوییه و دو روز پیش از اعلام رسمی تحریم دریایی عربستان از سوی حوثی ها، مجوز عبور دریافت کرده بود. با این حال، در ایمیلی مورخ 21 ژوییه تصریح شده است که تمامی مجوزهای صادرشده برای کشتی های عازم بنادر عربستان، پس از اجرایی شدن ممنوعیت از ساعت 12:01 بامداد 20 ژوییه به وقت جهانی، باطل تلقی می شوند.

در این پیام هشدار داده شده است که ادامه مسیر به سوی بنادر عربستان، نقض تصمیم حوثی ها محسوب شده و کشتی را مشمول اقدامات تنبیهی خواهد کرد. همچنین تأکید شده است که شناور ممکن است در هر نقطه ای که در برد عملیاتی نیروهای مسلح یمن قرار داشته باشد، هدف قرار گیرد.

شرکت کاسکوشیپینگ تاکنون به درخواست رسانه ها برای اظهارنظر درباره این موضوع پاسخی نداده است.

از آغاز بحران دریای سرخ، کشتی های مرتبط با چین به دلیل روابط نزدیک پکن با ایران و نفوذ دیپلماتیک آن در منطقه، عموماً از حملات حوثی ها مصون مانده بودند. اما تغییر مسیر کشتی Liu Jiang Kou این احتمال را مطرح کرده است که این مصونیت در چارچوب تحریم جدید علیه عربستان دیگر برقرار نباشد.

یکی از مدیران ارشد یک شرکت دولتی کشتیرانی چین در این باره گفت اگر این اقدام صرفاً یک مورد استثنایی نباشد، ممکن است نفتکش های چینی که در بندر ینبع عربستان بارگیری می کنند یا به مقصد این بندر در حرکت هستند نیز ناچار شوند مسیر خود را تغییر داده و از عبور از تنگه باب المندب خودداری کنند.

بندر ینبع در ساحل دریای سرخ، پس از اختلال در تردد از مسیر تنگه هرمز، به یکی از مهم ترین مراکز صادرات نفت خام خاورمیانه تبدیل شده است.

این مقام چینی در عین حال ابراز امیدواری کرد که وضعیت کنونی موقتی باشد و از طریق هماهنگی های سیاسی میان پکن و طرف های ذی ربط حل وفصل شود.

تحول اخیر نگرانی ها درباره آینده تردد تجاری در دریای سرخ را افزایش داده است. اگر کشتی های چینی نیز مشمول اقدامات اجرایی حوثی ها شوند، سایر خطوط کشتیرانی بین المللی با ریسک بسیار بالاتری مواجه خواهند شد.

شرکت مشاوره امنیت دریایی Marisks پیش تر در 20 ژوییه هشدار داده بود که بیانیه حوثی ها باید به عنوان یک تشدید تنش جدی و معتبر تلقی شود و نه صرفاً یک موضع گیری تبلیغاتی.

این شرکت در ارزیابی خود اعلام کرده بود که ناوگان های متعلق به عربستان، به ویژه کشتی های شرکت های Bahri و Saudi Aramco، محتمل ترین اهداف هستند و احتمال هدف قرار گرفتن کشتی های خارجی کمتر است. با این حال، هشدار ارسال شده به کشتی Liu Jiang Kou نشان می دهد که حوثی ها ممنوعیت خود را بدون توجه به مالکیت یا پرچم کشتی، بر تمامی شناورهای عازم بنادر عربستان اعمال می کنند؛ موضوعی که سطح ریسک را برای همه اپراتورهای فعال در تجارت با عربستان افزایش می دهد.

حوثی ها در 20 ژوییه اجرای فوری تحریم دریایی علیه عربستان را اعلام کردند. یحیی سریع، سخنگوی نظامی این گروه، این اقدام را پاسخی متقابل به محاصره حدود 12ساله یمن از سوی عربستان و همچنین حملات هوایی اخیر به فرودگاه بین المللی صنعا توصیف کرد.

در مقابل، وزارت امور خارجه عربستان این اقدام را محکوم و اعلام کرد که مطابق حقوق بین الملل و کنوانسیون حقوق دریاهای سازمان ملل، تمامی اقدامات لازم را برای حفاظت از شناورهای خود انجام خواهد داد.

با وجود افزایش تنش ها، تاکنون هیچ حمله ای علیه کشتی های تجاری در دریای سرخ یا تنگه باب المندب گزارش نشده است. منابع بازار می گویند روند کشتیرانی همچنان عادی است، هرچند شرکت های فعال در این مسیر با نگرانی تحولات را دنبال می کنند.

همچنین منابع صنعت بیمه اعلام کرده اند که شرکت های بیمه اتکایی ریسک جنگ تاکنون تغییری در نرخ ها و شرایط پوشش بیمه دریای سرخ ایجاد نکرده اند و نرخ های فعلی همچنان در محدوده 0٫022 تا 0٫075 درصد باقی مانده است.

در حال حاضر مناطق مشمول استثنای بیمه ریسک جنگ شامل جنوب دریای سرخ، تنگه باب المندب، یمن، خلیج عدن و آب های ساحلی شرقی و غربی عربستان است و هنوز نشانه ای از گسترش این محدوده ها مشاهده نمی شود.

شرکت Marisks همچنین ارزیابی کرده است که احتمال آغاز عملیات نظامی پیش از سخنرانی پیش بینی شده عبدالملک الحوثی در روز پنج شنبه پایین است. به اعتقاد این شرکت، در صورت عدم پیشرفت سیاسی، حوثی ها احتمالاً پیش از هرگونه حمله مستقیم، از هشدارهای رادیویی (VHF) و اقدامات بازدارنده و قهری برای اعمال ممنوعیت دریایی استفاده خواهند کرد.

منبع: فرارو