استفن کالینسون، خبرنگار بخش بین الملل شبکه سی ان ان

به نقل از شبکه سی ان ان، افزایش تلفات نیروهای آمریکایی و تشدید دوباره درگیری ها با ایران، بار دیگر این پرسش را در واشنگتن پررنگ کرده است که دونالد ترامپ در نهایت چه هدفی را از این جنگ دنبال می کند و برای دستیابی به آن چه راهبردی در پیش گرفته است. دولت آمریکا از آغاز این درگیری، تصویری روشن و منسجم از اهداف و استراتژی خود ارائه نکرده و ازسرگیری حملات گسترده هوایی پس از نهمین شب متوالی بمباران، بر ابهام ها درباره مسیر و مقاصد این جنگ افزوده است.

به نظر می رسد دونالد ترامپ بار دیگر گزینه بمباران را در دستور کار قرار داده است؛ تصمیمی که می تواند ناشی از ناتوانی او در پذیرش پیامدهای شخصی، سیاسی و اقتصادی مهم ترین دستاورد ایران در این جنگ یعنی تسلط بر تنگه هرمز باشد. با این حال، رییس جمهور آمریکا تاکنون برای افکار عمومی این کشور توضیح نداده است که چرا این بار معتقد است حملات هوایی می توانند نتیجه ای متفاوت از تجربه های پیشین رقم بزنند.

هم زمان، تشدید حملات آمریکا و گسترش دامنه پاسخ های ایران، نگرانی ها درباره سرایت دوباره جنگ به سراسر خاورمیانه را افزایش داده است. حمله هفته گذشته به نیروهای آمریکایی در اردن که به کشته شدن دو نظامی و مفقود شدن یک نظامی دیگر انجامید، نمونه ای از این روند محسوب می شود. اگرچه اردن در مقایسه با پایگاه های آمریکا در کشورهای حاشیه خلیج فارس فاصله بیشتری از ایران دارد، اما هدف قرار گرفتن نیروهای آمریکایی در این کشور نشان می دهد جمهوری اسلامی، با وجود هفته ها بمباران، همچنان توانایی اجرای حملات مؤثر و فرامنطقه ای را حفظ کرده است.

جنگ با ایران هنوز به آن جنگ بی پایان در خاورمیانه تبدیل نشده است؛ همان سناریویی که دونالد ترامپ بارها وعده داده بود آمریکا هرگز وارد آن نخواهد شد. با این حال، دیگر نیز نمی توان این درگیری را جنگی کوتاه مدت یا محدود توصیف کرد. دولت ترامپ همچنان از ارائه تصویری روشن از اهداف نهایی این عملیات خودداری کرده است. هنوز مشخص نیست که حملات اخیر صرفاً با هدف از بین بردن توان ایران برای کنترل تنگه هرمز و حمله به کشتی های تجاری انجام می شود یا اینکه این عملیات، مقدمه ای برای ورود به مرحله ای گسترده تر از جنگ است؛ مرحله ای که حتی می تواند به استقرار نیروهای زمینی آمریکا نیز منجر شود.

ابهام دیگر به دامنه اهداف حملات آمریکا بازمی گردد. هنوز مشخص نیست که آیا دونالد ترامپ آماده است برای افزایش فشار بر اقتصاد و ساختار قدرت ایران، دامنه حملات را به اهداف غیرنظامی نیز گسترش دهد یا همچنان از عبور از این مرز خودداری خواهد کرد. در عین حال، روشن نیست رییس جمهور آمریکا تا چه اندازه آمادگی پذیرش پیامدهای اقتصادی جهانی این جنگ را دارد. پرسش اصلی این است که آیا واشنگتن حاضر خواهد بود هزینه های ناشی از اختلال در تجارت دریایی و محاصره دوباره کشتی ها و بنادر را بپذیرد تا از این طریق فشار تعیین کننده تری بر تهران وارد کند یا خیر.

دونالد ترامپ تنها یک ماه پیش با اعلام امضای توافق اولیه برای پایان دادن به جنگ، مدعی شده بود این اقدام با هدف جلوگیری از وقوع رکود بزرگ دیگری در اقتصاد آمریکا انجام شده است؛ اقدامی که بسیاری از ناظران آن را تلاشی برای کاهش هزینه های سیاسی حزب جمهوری خواه در آستانه انتخابات میان دوره ای نوامبر ارزیابی کردند. اکنون اما این پرسش ها بیش از هر زمان دیگری اهمیت یافته اند؛ زیرا جنگ، نزدیک به پنج ماه پس از آنکه ترامپ وعده داده بود ظرف چند روز پایان خواهد یافت، بار دیگر وارد مرحله ای پرتنش شده است. در چنین شرایطی، عملیات جدید را می توان تلاشی برای جبران ناکامی های مرحله نخست جنگ و تغییر موازنه به سود واشنگتن دانست.

پیش از آغاز جنگ، عبور و مرور کشتی ها در این آبراه بدون محدودیت انجام می شد و اگر دونالد ترامپ نتواند آن وضعیت را دوباره برقرار کند، این جنگ ممکن است در نهایت به عنوان یکی از مهم ترین شکست های راهبردی دولت او ارزیابی شود. با این حال، به نظر می رسد گزینه های واشنگتن برای دستیابی به این هدف محدود باشد؛ به ویژه آنکه بخش هایی از ساختار جدید قدرت در ایران نه تنها نشانی از عقب نشینی یا هراس از ادامه درگیری بروز نداده اند، بلکه شواهد حاکی از آن است که با اعتمادبه نفس بیشتری برای تداوم جنگ و تحمل هزینه های آن آماده شده اند.

دونالد ترامپ، رییس جمهور آمریکا، هفته گذشته این فرصت را داشت که در یک سخنرانی سراسری، راهبرد تازه دولتش در قبال جنگ با ایران را برای افکار عمومی تشریح کند، اما از این فرصت استفاده نکرد. او تنها اشاره ای کوتاه به جنگ داشت و بخش عمده سخنان خود را به طرح ادعاهایی درباره فساد در نظام انتخاباتی آمریکا اختصاص داد؛ ادعاهایی که به گفته منتقدان، اسناد تازه منتشرشده از سوی کاخ سفید نیز نتوانستند آنها را تأیید کنند. این سکوت، نه تنها به روشن شدن اهداف واشنگتن کمکی نکرد، بلکه بر ابهام های موجود درباره راهبرد آمریکا افزود و پرسش های بیشتری را درباره هدف نهایی این جنگ و مسیر پیش روی آن برانگیخت.

اگرچه تلفات نیروهای آمریکایی در جنگ با ایران هنوز با خسارت های انسانی سنگین جنگ های افغانستان و عراق قابل مقایسه نیست، اما افزایش شمار کشته ها فشار سیاسی فزاینده ای بر کاخ سفید وارد کرده است تا نشان دهد این جنگ ارزش هزینه هایی را که آمریکا می پردازد، دارد. روز جمعه، در پی حمله ایران به یک پایگاه نظامی آمریکا در اردن، دو نظامی آمریکایی کشته و یک نفر دیگر مفقود شد. یک روز بعد نیز یک سرباز آمریکایی در شمال عراق هنگام عملیات خنثی سازی کنترل شده مهمات باقی مانده از یک پهپاد ایرانی جان خود را از دست داد. با این حوادث، شمار کشته های نیروهای آمریکایی از آغاز جنگ با ایران به 17 نفر رسید.

دونالد ترامپ در واکنش به کشته شدن دو نظامی آمریکایی، در گفت وگو با روزنامه نیویورک پست این حادثه را مایه تأسف توصیف کرد و گفت با خانواده های جان باختگان تماس خواهد گرفت. او همچنین در مصاحبه با شبکه نیوزنیشن اظهار داشت: از وقوع چنین اتفاقی متأسفیم. تشدید حملات هوایی ممکن است در کوتاه مدت فشار بر ایران را افزایش دهد، اما اگر آمریکا ناچار شود برای مهار تهران بارها به عملیات نظامی متوسل شود، نه دونالد ترامپ و نه هیچ رییس جمهور دیگری نخواهند توانست با اطمینان مدعی شوند که تهدید ایران به طور کامل از میان رفته است.

جیمز استاوریدیس، دریادار بازنشسته نیروی دریایی آمریکا، در گفت وگو با جیک تپر تأکید کرد که هیچ یک از گزینه های پیش روی دونالد ترامپ، گزینه ای ایده آل نیست. به گفته او، ایران اگرچه از نظر توانمندی های نظامی برگ های برنده زیادی در اختیار ندارد، اما از همان ظرفیت های محدود نیز به شکلی مؤثر بهره گرفته است؛ رویکردی که شباهت هایی با شیوه جنگی ویتنام شمالی در جنگ ویتنام و همچنین طالبان در افغانستان دارد. او تاکید کرد که راهبرد تهران بر فرسایش اراده سیاسی آمریکا استوار است؛ به این معنا که واشنگتن به این جمع بندی برسد که ادامه جنگ دیگر با هزینه های آن همخوانی ندارد و در نهایت خود تصمیم به پایان دادن به حضور نظامی اش بگیرد.

منبع: فرارو