بازار طلا و سکه ایران در هفته‌ای که گذشت، یکی از پرنوسان‌ترین دوره‌های خود را تجربه کرد؛ دوره‌ای که در آن افزایش قابل توجه قیمت اونس جهانی طلا، همزمان با ناپایداری نرخ ارز و فضای مبهم سیاسی اقتصادی، موجب رشد اسمی قیمت‌ها شد، اما این رشد نه‌تنها به رونق بازار منجر نشد، بلکه رکود عمیق‌تری را بر معاملات حاکم کرد. فعالان صنف طلا و جواهر، در آستانه روزهای پایانی سال، شرایطی را تجربه می‌کنند که از منظر حجم معاملات و قدرت خرید، به‌مراتب دشوارتر از سال‌های گذشته توصیف می‌شود.

رییس اتحادیه طلا و جواهر تهران در گفت‌وگو با سایت طلا، با تشریح آخرین تحولات بازار، به تصویری چندبعدی از وضعیت کنونی اشاره کرده است؛ تصویری که نشان می‌دهد افزایش قیمت، الزاماً به معنای سودآوری یا پویایی بازار نیست و در شرایط فعلی، نوسان خود به عامل بازدارنده تقاضا تبدیل شده است.

به گفته بذرافشان، قیمت اونس جهانی طلا در هفته گذشته با افزایش ۷۲ دلاری به ۵۱۷۴ دلار رسید؛ رقمی که به‌عنوان یکی از عوامل اصلی صعود قیمت‌ها در بازار داخلی عمل کرد. اونس جهانی همواره نقش پیشران در تعیین مسیر قیمتی طلا در ایران دارد و هرگونه تغییر محسوس در آن، با وقفه‌ای کوتاه در بازار داخلی بازتاب پیدا می‌کند.

در شرایطی که بازارهای جهانی طلا تحت‌تأثیر نگرانی‌های اقتصادی، سیاست‌های پولی و تحولات ژئوپلیتیکی قرار دارند، افزایش قیمت اونس به‌طور طبیعی انتظارات تورمی را در داخل تشدید می‌کند. این موضوع، به‌ویژه در بازاری مانند ایران که طلا علاوه بر کالای مصرفی، نقش دارایی امن را ایفا می‌کند، حساسیت بیشتری ایجاد می‌کند و بر رفتار معامله‌گران اثر می‌گذارد.

رییس اتحادیه طلا و جواهر تهران تأکید کرده است که رشد قیمت‌ها تنها ناشی از اونس جهانی نبوده و نوسانات نرخ ارز و اخبار سیاسی اقتصادی نیز سهم قابل توجهی در این روند داشته‌اند. بازار ارز در هفته‌های اخیر با سیگنال‌های متناقضی مواجه بوده و همین بی‌ثباتی، محاسبات فعالان بازار طلا را پیچیده‌تر کرده است.

اخبار سیاسی اقتصادی، چه در سطح داخلی و چه در عرصه بین‌المللی، به‌سرعت بر انتظارات فعالان اقتصادی اثر می‌گذارد و بازار طلا یکی از نخستین بازارهایی است که به این سیگنال‌ها واکنش نشان می‌دهد. در چنین فضایی، حتی شایعات و گمانه‌زنی‌ها می‌توانند موجب نوسان کوتاه‌مدت قیمت‌ها شوند؛ نوسانی که نه بر پایه تقاضای واقعی، بلکه بر اساس فضای روانی بازار شکل می‌گیرد.

با وجود افزایش قیمت‌ها، آنچه بیش از همه نگرانی فعالان صنف طلا و جواهر را برانگیخته، تشدید رکود و نبود تقاضا در هفته‌های پایانی سال است. بذرافشان با اشاره به این موضوع، وضعیت کنونی را برای همکاران خود سخت و نگران‌کننده توصیف کرده و ابراز امیدواری کرده است که در روزهای پایانی سال، شرایط بازار بهبود یابد.

به‌طور سنتی، اسفندماه یکی از مقاطع پرتقاضا برای بازار طلا محسوب می‌شود، اما امسال افزایش شدید و ناپایدار قیمت‌ها، قدرت خرید مصرف‌کنندگان را کاهش داده و بسیاری از خریداران بالقوه را به تعویق تصمیم خرید واداشته است. این وضعیت باعث شده است که ویترین‌ها پر، اما معاملات کم‌رمق باشد و گردش مالی واحدهای صنفی به‌شدت افت کند.

یکی از نکات قابل توجه در اظهارات رییس اتحادیه طلا و جواهر تهران، کاهش حباب سکه است. به گفته وی، حباب سکه با کاهش یک میلیون و ۴۵۰ هزار تومانی، به ۳ میلیون و ۷۰۰ هزار تومان رسیده است. این کاهش حباب، در نگاه نخست می‌تواند نشانه‌ای مثبت تلقی شود، اما در بطن خود از افت تقاضای هیجانی و کاهش تمایل سرمایه‌گذاران کوتاه‌مدت حکایت دارد.

زمانی که بازار با افزایش قیمت همراه است اما حباب کاهش می‌یابد، می‌توان نتیجه گرفت که رشد قیمت بیشتر متأثر از عوامل بنیادی مانند اونس جهانی و نرخ ارز بوده و نه هجوم خریداران. این وضعیت، اگرچه می‌تواند از منظر ثبات بلندمدت مفید باشد، اما در کوتاه‌مدت به رکود معاملات دامن می‌زند.

بذرافشان درباره چشم‌انداز بازار در هفته آینده، با احتیاط سخن گفته و احتمال نوسان افزایشی تا روز دوشنبه را کم دانسته است. به گفته وی، در صورتی که اونس جهانی تا امشب نوسان خاصی نداشته باشد، قیمت‌ها در همین محدوده و با دامنه نوسان یک تا پنج درصدی داد و ستد خواهند شد.

این پیش‌بینی نشان می‌دهد که بازار در وضعیت انتظار قرار دارد و فعالان آن، چشم به تحولات اونس جهانی، نرخ ارز و اخبار سیاسی اقتصادی دوخته‌اند. روز دوشنبه، به‌عنوان نقطه‌ای تعیین‌کننده، می‌تواند مسیر کوتاه‌مدت بازار را روشن‌تر کند و مشخص سازد که آیا روند فعلی ادامه‌دار خواهد بود یا بازار به سمت ثبات حرکت می‌کند.

در بازار ایران، قیمت انواع سکه و طلا در طول هفته گذشته افزایش محسوسی را ثبت کرده است. سکه طرح جدید با ۵۰۰ هزار تومان افزایش، سکه طرح قدیم با ۲ میلیون تومان افزایش، نیم سکه با یک میلیون و ۵۰۰ هزار تومان افزایش و ربع سکه با ۵۰۰ هزار تومان افزایش داد و ستد شده است.

همچنین قیمت سکه‌های بانک مرکزی با یک میلیون تومان افزایش همراه بوده و هر گرم طلای ۱۸ عیار ۲۸۵ هزار تومان رشد قیمت را تجربه کرده است. هر مثقال طلای ۱۷ عیار نیز با افزایش یک میلیون و ۲۴۰ هزار تومانی معامله شده که نشان‌دهنده تأثیر همزمان اونس جهانی و نرخ ارز بر تمامی بخش‌های بازار است.

نوسان شدید قیمت‌ها، علاوه بر کاهش تقاضا، برنامه‌ریزی مصرف‌کنندگان و فعالان صنف را نیز با مشکل مواجه کرده است. خریداران مصرفی، به‌ویژه در آستانه مناسبت‌ها و مراسم خانوادگی، با تردید نسبت به زمان مناسب خرید روبه‌رو هستند و فروشندگان نیز در تعیین قیمت و مدیریت موجودی خود با ریسک بیشتری مواجه‌اند.

این شرایط، در صورت تداوم، می‌تواند به فرسایش سرمایه واحدهای صنفی و کاهش اشتغال در این بخش منجر شود؛ موضوعی که ضرورت بازگشت ثبات به بازار را بیش از پیش برجسته می‌کند.

آنچه از تحولات هفته گذشته بازار طلا و سکه ایران برمی‌آید، تصویری دوگانه از افزایش قیمت و تشدید رکود است. رشد ۷۲ دلاری اونس جهانی، نوسانات نرخ ارز و فضای سیاسی اقتصادی، قیمت‌ها را صعودی کرده، اما همین ناپایداری، تقاضا را به حاشیه رانده و بازار شب عید را با سردی کم‌سابقه‌ای مواجه ساخته است. کاهش حباب سکه و پیش‌بینی نوسان محدود در هفته آینده، نشان می‌دهد که بازار در وضعیت انتظار به سر می‌برد و بیش از هر چیز نیازمند ثبات و شفافیت است؛ ثباتی که می‌تواند هم به بازگشت اعتماد مصرف‌کنندگان کمک کند و هم فعالان صنف طلا و جواهر را از شرایط سخت کنونی عبور دهد.