به گزارش پارسینه ؛ پارستزی یک اصطلاح درمانی است که برای احساس گرما و درد، و نیز احساس سوزن سوزن شدن پا یا مورمور شدن مورد استفاده می شود. این احساس می تواند از سطح ملایم تا شدید در افراد مختلف مشاهده شود و نیز امکان ایجاد آن به صورت حاد (کوتاه مدت) یا مزمن (بلند مدت) بطور طبیعی وجود دارد. علت سوزش کف پا متعدد و مختلف می باشد و می تواند از یک خستگی ساده تا شرایط جدی تر همچون وارد شدن آسیب به اعصاب، ناهنجاری ستون فقرات، یا مشکلات چرخش خون را شامل شوند. بنابراین، هنگام مشاهده این شرایط باید دلیل اصلی مشکل در اسرع وقت تشخیص داده شود تا به این ترتیب بتوان از وارد شدن آسیب بلند مدت و گسترش احتمالی بیماری جلوگیری کرد.

ابتلا به قند خون بالا و کنترل نکردن آن بعد از چند سال، در نهایت به مرور زمان منجر به آسیب رگ های خونی و اعصاب می شود. قند خون بالا، ارسال سیگنال های عصبی از اعصاب را کاهش می دهد. این عارضه بر گیرنده های حسی نقاط مختلف بدن تأثیر می گذارد که یکی از این اندام ها، پا است. قند خون بالا، همچنین سبب ضعیف شدن دیواره ٔ رگ های خونی می شود. این رگ ها اکسیژن و مواد غذایی را به اعصاب می رسانند.

آسیب رسیدن به اعصاب، ممکن است در سراسر بدن اتفاق بیفتد. حدود 60 تا 70 درصد از مبتلایان به دیابت، انواع آسیب های عصبی یا نوروپاتی را تجربه می کنند. در شرایط زیر، احتمال ابتلا به نوروپاتی بیشتر می شود:

عارضه ای که در آن اعصاب پا آسیب می بیند، با نام نوروپاتی محیطی شناخته می شود. نوروپاتی محیطی، رایج ترین نوع از نوروپاتی دیابتی است. این نوع از نوروپاتی، ممکن است سوزش کف پا را ایجاد کند. نوروپاتی محیطی ممکن است در بازو و دست ها هم تأثیرگذار باشد، ولی این موارد کمتر اتفاق می افتد.

دیگر علائم نوروپاتی محیطی عبارت اند از:

اگر هر کدام از علائم نوروپاتی را مشاهده کردید، باید فورا به پزشک مراجعه کنید. کنترل سطح قند خون می تواند از آسیب های اعصاب پیشگیری کند یا روند آن را به تأخیر بیندازد.

تحقیقات نشان داده است که نوروپاتی محیطی ناشناخته ممکن است علامتی از دیابت درمان نشده یا قرارگیری در مرز ابتلا به دیابت باشد.

نورپاتی SFSN نوعی نوروپاتی دردناک است که منجر به سوزش و درد کف پا می شود. دیگر علائم این نوروپاتی عبارت اند از بی حسی پا و تیر کشیدن ناگهانی.

این عارضه بر اثر از دست دادن غلاف میلین ایجاد می شود. غلاف میلین، فیبرهای عصبی را می پوشاند و از آنها محافظت می کند. با وجود اینکه علت اصلی این نوروپاتی در بیشتر موارد ناشناخته باقی می ماند، دیابت ممکن است یکی از دلایل آن باشد.

مصرف زیاد الکل می تواند به انواع آسیب های اعصاب منجر شود که آن را نوروپاتی الکلی می نامند. علاوه بر سوزش کف پا، نوروپاتی الکلی علائم دیگری هم دارد، از جمله:

ضعف عضلات، اسپاسم عضلانی و از دست دادن عملکرد عضله؛

ترک مصرف الکل می تواند به پیشگیری از وخیم تر شدن علائم کمک کند. با وجود این، برخی از آسیب هایی که به اعصاب وارد می شود، برگشت ناپذیر است.

بیماری شارکو-ماری-توث یک اختلال مادرزادی عصبی است. این بیماری، بر اعصابی تأثیر می گذارد که عضلات را کنترل می کنند. شارکو ماری توث بیماری پیش رونده ای است؛ یعنی علائم آن به مرور زمان وخیم تر می شود. یکی از ابتدایی ترین علائم این بیماری، احساس سوزش یا سوزن سوزن شدن در پا و دست است. از دیگر علائم آن می توان به ناتوانی در کنترل حرکات دست و پا و آتروفی یا ضعف عضلانی اشاره کرد.

این بیماری را از روی نام اولین پزشکی که آن را در سال 1886 تشخیص داد، نام گذاری کرده اند. نام های دیگر این عارضه عبارت اند از آتروفی عضلانی پرونئال و نوروپاتی حسی.

سندرم درد منطقه ای پیچیده در دست یا پا معمولا بعد از آسیب دیدگی یا جراحی ایجاد می شود. این بیماری بر اثر آسیب عصبی شکل می گیرد که بر سیگنال رسانی از مغز به نخاع، اختلال ایجاد می کند. علائم این بیماری عبارت اند از:

این بیماری ممکن است سیستم ایمنی بدن را نیز تحت تأثیر قرار دهد. ممکن است عوامل ژنتیکی در ایجاد آن نقش داشته باشند.

این بیماری، بیماریِ نسبتا نادری است که باعث ایجاد درد، سرخی و حرارت در پا می شود و علت آن ناشناخته است. شدت این بیماری از فردی به فرد دیگر متفاوت است. این درد معمولا بعد از موارد زیر، ممکن است وخیم تر شود:

سوزش کف پا که ناشی از کمبود برخی از مواد غذایی و ویتامین ها در بدن باشد، در زمان های گذشته بیشتر رواج داشت. امرزوه نیز در مناطقی که فقر و گرسنگی وجود دارد، این مشکل هنوز دیده می شود. در جریان جنگ جهانی دوم، حدود یک سوم از زندانیان آمریکایی، سندرم سوزش کف پا را تجربه می کردند که ناشی از رژیم غذایی نامناسب بود.

امروزه به خصوص در سالمندان، آسیب های عصبی ممکن است ناشی از کمبود موارد زیر باشد:

کمبود ویتامین B ممکن است باعث ایجاد سوزش کف پا و مشکلاتی نظیر هماهنگی عضلانی شود.

آنمی یا کم خونی، کمبود گلبول های قرمز سالم است که ممکن است بر اثر کمبود ویتامین B ایجاد شود. از دیگر علائم کم خونی ناشی از کمبود ویتامین می توان به خستگی، سرگیجه و تنگی نفس اشاره کرد.

کم کاری تیرویید، تعادل هورمونی بدن را به هم می زند. این مشکل باعث ورم و در نتیجه ایجاد فشار بر اعصاب می شود. علاوه بر سوزش کف پا، از دیگر علائم کم کاری تیرویید می توان به خستگی، افزایش وزن و خشکی پوست اشاره کرد.

سوزش کف پا یکی از چندین علامت بیماری های عفونی است. از جمله بیماری های عفونی که ممکن است سوزش کف پا ایجاد کنند عبارت اند از:

اگر فکر می کنید که سوزش کف پای شما ناشی از بیماری های عفونی است، از پزشک بخواهید که آزمایش های لازم را تجویز کند.

پای ورزشکاران بیماری مسری قارچی است که غالبا در ورزشکاران دیده می شود. این بیماری ممکن است دست ها یا انگشت های پا را درگیر کند.

یکی از رایج ترین علائم بیماری پای ورزشکاران، سوزش، خارش و مورمور شدن کف پا از انگشت تا پاشنه است. این بیماری ممکن است علائم دیگری ایجاد کند، مثلا:

وقتی کلیه به درستی کار نکند، انواع سم ها در خون آزاد می شود. این مشکل باعث ایجاد ورم و خارش پا می شود. همچنین ممکن است باعث ایجاد علائم زیر شود:

بیماری سرخ رگ محیطی، تنگ شدن عروق خونی محیطی است؛ یعنی رگ هایی که خون را به پا و دست می رسانند. علائم این بیماری شبیه نوروپاتی محیطی است. از بین این علائم می توان به سوزش کف پاها و ساق پا اشاره کرد. درد این نواحی بر اثر ورزش و پیاده روی شدیدتر می شود.

سندرم تونل تارسال زمانی اتفاق می افتد که اعصاب عبورکننده از مچ تا کف پا، به خاطر ورم یا آسیب دیدگی کشیده می شوند. این مشکل باعث ایجاد درد و سوزش در کف پا می شود. این درد ممکن است تا ساق پا ادامه پیدا کند.

برای این بیماری باید هر چه سریع تر درمان را شروع کنید؛ قبل از اینکه آسیب ایجادشده در عصب ها دائمی شود.

قرار گرفتن در معرض فلزات سنگین و سایر مواد شیمیایی صنعتی در مدت های زمانی طولانی ممکن است باعث ایجاد علائم نوروپاتی محیطی شود. ممکن است برخی داروها برای بیماری های خاص مثل داروهای ایدز یا تشنج به اعصاب آسیب برساند.

داروهای شیمیایی مورد استفاده در درمان سرطان، عوارض جانبی متعددی دارند که نوروپاتی محیطی یکی از آنهاست. از دیگر عوارض جانبی شیمی درمانی در سیستم عضلانی و عصبی عبارت اند از:

پزشک شما ممکن است از معاینات فیزیکی و سوال پرسیدن درباره علائم مشکل، بررسی نوع کفش هایی که می پوشید و نیز توجه به سابقه بیماری برای تشخیص مشکل استفاده کند. در طول معاینات فیزیکی و بررسی سابقه بیماری، پزشک می تواند علت بیماری را تشخیص داده و روش درمانی مناسب برای درمان آن را برای شما تجویز نماید.

علاوه بر این پزشک ممکن است از عکس برداری رادیولوژی و سایر تکنیک های تصویر برداری همچون سی تی اسکن، امواج مافوق صورت و اسکن ام آر آی (MRI) برای بررسی دقیق تر آسیب های وارد شده، درگیر شدن عصب، التهاب داخلی نسوج نرم، و موارد مانند آن استفاده نماید. علاوه بر این پزشک می تواند از آزمایش خون و ادرار برای بررسی سایر مشکلات احتمالی مثل ابتلا به دیابت، نقرس، یا آرتریت روماتویید بهره گیرد.

درمان سوزش کف پا نیاز به تعیین دلیل آن دارد، بنابرین مشاوره با یک متخصص طب فیزیکی ضروری است. ممکن است در صورتی که مشکل تنها یک نیروی اضافه از حد مکانیکی نباشد، نیاز به آزمایش های متعددی برای تعیین دلیل آن باشد.

درمان مشکل نیروی مکانیکی اضافه بر روی پا با استفاده از وسایل کمکی یا کفش و کفی های طبی معمولاً در برطرف کردن این مشکل موفقیت آمیز است (در صورتی که دلیل سوزش کف پا اضافه بار مکانیکی نباشد، موثر نخواهند بود). سایر دلایل موضعی مانند عفونت قارچی، گیر افتادن عصب و عرق پا نیز قابل درمان هستند.

داروهای تسکین دهنده ی درد ممکن است برای درمان هر گونه دلایل احتمالی سوزش پا نیاز باشند. این وضعیت با مصرف استاتین ها جهت کاهش تجمع پلاک های چرب و آسپرین به منظور پیشگیری از انسداد کامل در اثر لخته های خونی قابل درمان می باشد.

متخصص فیزیوتراپی ممکن است شاک ویو، طب سوزنی، تزریق اوزون یا پی آر پی و لیزر درمانی را توصیه کند.

ممکن است گاهی اوقات در موارد شدید نیاز به عمل جراحی باشد که در آن مسیرهای جایگزینی برای جریان خون ایجاد می شوند (بای پس) یا شریان از طریق آنژیوپلاستی با بالون گشاد می گردد. در موارد بسیار شدید بیماری شریانی محیطی، ممکن است نیاز به قطع بخشی از پا باشد، هر چند نادر است.

برای این نوع از دردها حتما باید به پزشک مراجعه کنید، ولی روش هایی وجود دارد که می توانید در خانه برای کاهش درد انجام دهید. این روش ها عبارت اند از:

قرار دادن پا در آب سرد یا یخ برای مدت چند دقیقه ممکن است برای کاهش درد مفید باشد. البته این روش برای افراد مبتلا به سرخ درد توصیه نمی شود و ممکن است باعث آسیب رسیدن به پوست آنها شود.

اگر مبتلا به دیابت هستید، قبل از انجام این کار، حتما با پزشک خود مشورت کنید.

کورکومین موجود در زردچوبه می تواند مسکنی برای دردهای عصبی باشد. کورکومین خواص ضدالتهابی حفاظت کننده و آنتی اکسیدانی دارد و دارای اثرات ضدمیکروبی است.

تهیه محلول خانگی متشکل از زنجبیل و زردچوبه هم ممکن است مفید باشد. در تحقیقی مشخص شد که برچسب های لیدوکایین در کاهش دردهای ناشی از سرخ درد، بسیار مؤثر هستند.

برای اینکه گردش خون در پا بهبود پیدا کند و موجب کاهش درد شود، پاهای خود را ماساژ دهید.

سوزش کف پا ممکن است باعث درد و ناراحتی شود که شدت این درد از ملایم تا وخیم، متغیر است. برای اینکه علت اصلی آن را کشف و درمان را آغاز کنید، باید به پزشک مراجعه کنید. اگر علت این بیماری چیزی غیر از آسیب باشد، احتمالا دائمی باشد، ولی درمان هایی وجود دارد که از آسیب های دائمی و بعدی عصب ها پیشگیری می کند.