| به گزارش پارسینه ،فکر می کنید کبد چرب باید مثل دندان درد یا سنگ کلیه، با سر و صدا و درد شدید خبرتان کند؟ سخت در اشتباهید. واقعیت پزشکی کمی ترسناک تر است: کبد شما تا کارد به استخوانش نرسد، فریاد نمی زند. حالا اگر سر دوراهی مانده اید که برای تشخیص کبد چرب آزمایش بهتر است یا سونوگرافی، جواب این است: این دو روش رقیب هم نیستند، مثل دو تکه از یک پازل عمل می کنند. آزمایش خون می گوید سلول ها چقدر زخمی شده اند و سونوگرافی نشان می دهد چقدر چربی آنجا انبار شده است. پس برای دیدن تصویر کامل، به هر دو نیاز دارید. آزمایش خون برای بررسی کبد چرب وقتی چربی ها در کبد تلنبار می شوند، به دیواره سلول ها فشار می آورند و گاهی باعث پارگی آن ها می شوند. نتیجه؟ آنزیم های داخل سلول به درون خون نشت می کنند. آزمایش خون دقیقاً همین نشت آنزیمی را ردگیری می کند. البته پزشک برای اینکه مطمئن شود، فقط به یک عدد نگاه نمی کند؛ مجموعه ای از فاکتورها مثل چربی خون (TG)، گلوکز ناشتا، قند سه ماهه (HbA1c)، فاکتورهای التهاب و حتی پنل هپاتیت را کنار هم می چیند تا ببیند ریشه مشکل کجاست. جدول زیر زبانِ بدن شما را در مواجهه با کبد چرب ترجمه می کند: | نام آزمایش | مخفف | مقدار نرمال حدودی | وقتی کبد چرب دارید (غیرنرمال) | | آلانین ترانس آمیناز | ALT | کمتر از 40 (U/L) | بالا می رود (نشانه اینکه کبد ملتهب است) | | آسپارتات ترانس آمیناز | AST | کمتر از 40 (U/L) | کمی افزایش پیدا می کند | | گاما گلوتامیل | GGT | 9 تا 48 (U/L) | بالا می رود (حساس ترین زنگ خطر برای سموم) | | آلکالین فسفاتاز | ALP | 44 تا 147 (IU/L) | معمولاً نرمال است یا کمی بالا | | نسبت آنزیمی | AST/ALT | حدود 0.8 | در کبد چرب غیرالکلی معمولاً زیر 1 می آید | مزایای تشخیص کبد چرب با آزمایش خون تشخیص جنس درد: سونوگرافی فقط توده های چربی را می بیند، اما آزمایش خون می فهمد که آیا این چربی ها کبد را ملتهب کرده اند یا نه. ریشه یابی: کبد چرب اغلب خودش معلول است؛ آزمایش خون هم زمان قاتلان اصلی مثل قند و چربی خون را هم لو می دهد. خط کش دقیق: وقتی رژیم می گیرید، آزمایش خون با زبان ریاضی به شما می گوید اوضاع چقدر بهتر شده؛ چیزی که در عکس سونوگرافی به این زودی ها تغییر نمی کند. معایب تشخیص کبد چرب با آزمایش خون سکوت گمراه کننده: در نیمی از موارد گرید 1، آنزیم ها کاملاً ساکت و نرمال می مانند. بی خبری از حجم: آزمایش خون نمی تواند بگوید 10 درصد کبد چرب شده یا 50 درصد. حساسیت به عوامل بیرونی: یک ورزش سنگین یا مصرف داروی خاص قبل از آزمایش می تواند اعداد را موقتاً به هم بریزد.  تشخیص کبد چرب با سونوگرافی سونوگرافی چشم پزشک به درون تاریکی بدن است و شایع ترین روش برای تعیین گرید بیماری محسوب می شود. در این روش، امواج صوتی به کبد می خورند و برمی گردند. داستان اینجاست که چربی، امواج را متفاوت از بافت سالم بازتاب می دهد و باعث می شود کبد در مانیتور سفیدتر و درخشان تر دیده شود. دانستن تفاوت رادیولوژی با سونوگرافی خیال تان را راحت می کند؛ برخلاف رادیولوژی که اشعه دارد، سونوگرافی تماماً با امواج صوتی کار می کند و کاملاً بی خطر است. مزایای تشخیص کبد چرب با سونوگرافی دیدن با چشم: هیچ شکی باقی نمی ماند که چربی وجود دارد. یک تیر و چند نشان: هم زمان وضعیت کیسه صفرا، طحال و کلیه ها هم چک می شود. امنیت کامل: درد ندارد، سریع انجام می شود و برای همه (حتی خانم های باردار) امن است. معایب تشخیص کبد چرب با سونوگرافی خطای دید: اگر چربی کبد کم باشد (زیر 30 درصد)، سونوگرافی ممکن است آن را نبیند. وابستگی به مهارت: دقت کار خیلی به تجربه کسی که دستگاه را دست گرفته، بستگی دارد. روش های دیگر تشخیص کبد چرب گاهی اوضاع پیچیده می شود و پزشک به اطلاعات دقیق تری نیاز دارد. جدول زیر خلاصه ی این ابزارهای پیشرفته است: | روش تشخیص | توضیح مختصر | خوبی ها | بدی ها | | MRI یا (PDFF) | تصویربرداری رزونانس مغناطیسی | دقیق ترین روش دنیا برای تعیین درصد چربی | هزینه بالا و زمان بر بودن | | Elastography | (فیبرواسکن) سنجش سفتی بافت | تشخیص دقیق سفتی کبد (فیبروز) بدون درد | در افراد خیلی چاق دقتش کم می شود | | CT Scan | سی تی اسکن با اشعه | نمایش عالی آناتومی کبد | حساسیت کم برای چربی خفیف؛ داشتن اشعه | | Biopsy | نمونه برداری با سوزن | استاندارد طلایی و تنها راه قطعی شناخت بافت | تهاجمی است؛ درد و خطر خونریزی دارد | | MRE | الاستوگرافی با MRI | هم زمان نقشه چربی و سفتی را می دهد | دستگاه آن خیلی کمیاب است | علائم کبد چرب که نیاز به بررسی دارند! کبد چرب را بیماری خاموش می نامند، اما بدن هوشمند ما گاهی سیگنال های ریزی می فرستد. یک حقیقت تکان دهنده: طبق گزارش های پزشکی معتبر، بیماری کبد چرب (NAFLD) در حال تبدیل شدن به علت اصلی پیوند کبد در جهان است؛ و ترسناک تر اینکه اکثر بیماران تا لحظه آخر هیچ درد مشخصی ندارند. اگر این نشانه ها را دارید، منتظر درد شدید نمانید: خستگی و ضعفی که حتی با خواب کافی هم دست از سرتان برنمی دارد. حس سنگینی یا درد گنگ در سمت راست و بالای شکم. ورم کردن شکم یا پاها. زرد شدن خفیف سفیدی چشم یا پوست. خارش های پوستی کلافه کننده. کبود شدن سریع بدن با ضربات کوچک.  سوالات متداول آیا سونوگرافی می تواند گرید کبد چرب را تشخیص دهد؟ بله، اصلاً کار اصلی سونوگرافی همین است. پزشک با دیدن میزان سفیدی کبد، به آن نمره 1 (خفیف)، 2 (متوسط) یا 3 (شدید) می دهد. آیا تشخیص کبد چرب با آزمایش خون 100% دقیق است؟ خیر، هیچ تستی صد درصد نیست. ممکن است کبدتان چرب باشد اما آنزیم ها هنوز نرمال باشند. آزمایش خون بیشتر عملکرد را نشان می دهد. چند وقت یکبار باید آزمایش یا سونوگرافی برای کبد چرب انجام دهم؟ استاندارد پزشکی معمولاً این است: آزمایش خون هر 6 ماه و سونوگرافی سالی یک بار؛ تا مطمئن شوید مسیر درمان را درست می روید. جمع بندی پاسخ آخر به سوال برای تشخیص کبد چرب آزمایش بهتر است یا سونوگرافی، یک هر دو محکم است. آزمایش خون می گوید داخل سلول ها چه خبر است و سونوگرافی نشان می دهد ظاهر کبد چقدر تغییر کرده . اگر یکی را انجام ندهید، انگار نیمی از حقیقت را نادیده گرفته اید.تیم آنی آزما با آوردن آزمایشگاه به خانه یا محل کار شما، بهانه وقت نداشتن را از بین برده است. همین امروز برای یک چکاپ کامل اقدام کنید؛ سلامتی، ارزشمندترین سرمایه ای است که نباید رویش ریسک کنید. |