کارشناسان هشدار می دهند افرادی که در آلوده ترین مناطق زندگی می کنند ممکن است کاهش چشمگیری در فواید سلامتی ورزش تجربه کنند. ورزش منظم فواید شناخته شده فراوانی دارد؛ از بهبود سلامت روان و کاهش خطر بیماری های قلبی گرفته تا کوچک تر شدن دور کمر. اما پژوهش تازه ای نشان می دهد برخی از مزایای فعالیت بدنی ممکن است تنها به دلیل محل زندگی فرد کاهش یابد.

محققان دریافته اند افرادی که به طور منظم ورزش می کنند، اما در معرض هوای بسیار آلوده قرار دارند، شاهد نصف شدن اثر مثبت ورزش بر کاهش مرگ ومیر هستند. این تحقیق که توسط کالج دانشگاهی لندن (UCL) انجام شده و در نشریه BMC Medicine منتشر شده است، داده های بیش از یک ونیم میلیون بزرگسال را در فاصله بیش از یک دهه تحلیل کرده است. این افراد در کشورهای مختلفی از جمله بریتانیا، تایوان، چین، دانمارک و ایالات متحده مورد بررسی قرار گرفتند.

الگوهای ورزشی آن ها همراه با سطح ذرات بسیار ریز موسوم به PM2.5 اندازه گیری شد؛ ذراتی که می توانند وارد ریه ها و سپس به جریان خون نفوذ کنند. نتایج نشان داد افرادی که دست کم دو ساعت و نیم در هفته فعالیت بدنی متوسط یا شدید دارند، 30 درصد کمتر از افراد کم تحرک در معرض خطر مرگ قرار می گیرند. اما اگر افراد فعال در منطقه ای با آلودگی بالای ذرات ریز (بیش از 25 میکروگرم در متر مکعب) زندگی می کردند، این کاهش خطر به حدود 12 تا 15 درصد محدود می شد؛ یعنی تقریباً نصف اثر واقعی ورزش.

فواید ورزش در برابر سطوح بالاتر آلودگی هوا حتی بیشتر تضعیف شد. پژوهشگران دریافتند هنگامی که میزان ذرات معلق به بیش از 35 میکروگرم در متر مکعب می رسد، اثر ورزش بر کاهش خطر سرطان دیگر قابل اتکا نیست. این تیم پژوهشی اعلام کرد نزدیک به 46 درصد جمعیت جهان در مناطقی زندگی می کنند که سطح PM2.5 از 25 میکروگرم در متر مکعب فراتر می رود. همچنین 36 درصد مردم دنیا در مناطقی سکونت دارند که میانگین سالانه ذرات معلق در آن ها بالاتر از 35 میکروگرم است.

پروفسور پو-وِن کو از دانشگاه ملی چونگ هسینگ تایوان و پژوهشگر اصلی این مطالعه گفت: یافته ها نشان می دهد ورزش حتی در محیط های آلوده نیز مفید است، اما بهبود کیفیت هوا می تواند این فواید را به طور چشمگیری افزایش دهد. او افزود پیامدهای منفی آلودگی هوا را می توان با بررسی روزانه کیفیت هوا، انتخاب مسیرهای پاک تر یا کاهش شدت تمرین در روزهای آلوده کاهش داد.

پروفسور اندرو استف تو از دپارتمان علوم رفتاری و سلامت UCL نیز تصریح کرد: مطالعه ما نشان می دهد هوای آلوده می تواند تا حدی جلوی فواید ورزش را بگیرد، اما نمی تواند آن ها را کاملاً از بین ببرد. این یافته ها بار دیگر نشان می دهد ذرات ریز معلق چه آسیب جدی ای می توانند برای سلامت ما داشته باشند.

او تأکید کرد: ما بر این باوریم که هوای پاک و فعالیت بدنی هر دو برای سالمندی سالم ضروری اند، و بنابراین باید تلاش بیشتری برای کاهش آلودگی های آسیب زا انجام شود.

این نتایج در حالی منتشر می شود که پژوهشی دیگر نشان داده بود تنها یک دقیقه ورزش شدید روزانه می تواند خطر مرگ زودرس را 38 درصد کاهش دهد. تحقیقات دیگری نیز بیان کرده اند مزایای ورزش ممکن است بین زنان و مردان متفاوت باشد؛ به طوری که در یک مطالعه گزارش شد مردان باید تقریباً دو برابر زنان ورزش کنند تا همان میزان کاهش خطر بیماری قلبی را تجربه کنند.

منبع: فرارو