فیلم سینمایی تقاطع نهایی به کارگردانی سعید جلیلی و تهیه کنندگی مهدی مددکار از جمله آثار حاضر در بخش سودای سیمرغ چهل و چهارمین جشنواره فیلم فجر است. این فیلم در ژانر معمایی شکل گرفته و درباره سه زن است که در قتل یک مرد مشارکت دارند و برای حل ماجرا دنبال راه چاره هستند و در این بین زندگی آنها به مساله پول گره می خورد!

رویا جاویدنیا، گیتی قاسمی، نازنین کیوانی و پریچهر قنبری، جواد قامتی در این فیلم بازی کرده اند.

محمدرضا مرزوقی نویسنده و داستان نویس در تماسی که با خبرگزاری مهر داشت از اختلافی که بر سر نگارش طرح و فیلمنامه این فیلم سینمایی با سعید جلیلی کارگردان اثر داشته است گفت و عنوان کرد که کارگردان بدون هماهنگی یا اجازه از مرزوقی نام خود را به عنوان نویسنده فیلمنامه ثبت کرده است که همین مساله موجب شکایت از جلیلی به اتهام سرقت فیلمنامه و ثبت بدون اجازه شده است. البته مرزوقی از رأی غیرعادلانه خانه سینما شاکی است و معتقد است حقوق مادی و معنوی کامل فیلمنامه این اثر متعلق به خودش بوده و جلیلی نقشی در نگارش متن نداشته است. وی در دادگاه فرهنگ و رسانه نیز با ارائه مستندات مکتوب شکایت کیفری خود را به ثبت رسانده و در همین راستا نامه ای سرگشاده هم به منوچهر شاهسواری دبیر جشنواره فیلم فجر نوشته است.

در ادامه مشروح گفتگو با محمدرضا مرزوقی را می خوانید:

لطفا درباره آغار همکاری تان با آقای جلیلی کمی توضیح دهید؟ ایده پیشنهادی از طرف چه کسی مطرح شد؟

با ایشان در یک کافه آشنا شدم. در زمستان 1401. دوست کافه چی به من گفتند که این آقا فیلمساز است و دنبال نویسنده ای جنوبی است. سابقه کاری نداشت و به همین دلیل چندان ماجرا را جدی نگرفتم. اما او شماره مرا گرفت و بارها تماس گرفت تا سرانجام پذیرفتم جلسه ای داشته باشیم. او می خواست که من طرحی از او را فیلمنامه کنم. گفتم من طرح دیگران را نمی نویسم و ترجیح می دهم طرح از خودم باشد. همچنین تاکید کردم من نویسنده ام و کار خودم را می کنم و تو هم کارگردان باش و کار خودت را بکن. نمی خواهم به حیطه کاری هم دخالت کنیم. مگر در حد بیان نظر و خواسته. در نهایت به طرحی رسیدم که آن را در یک خط برای آقای جلیلی ایمیل کردم.

درباره خلاصه طرحی که در اختیار آقای جلیلی قرار دادید کمی توضیح دهید. داستان اولیه چه بود؟

خلاصه طرح این بود: سه زن مردی را می کشند و حالا بین خودشان درگیری است که با جسد چه کنند و اصلا چه کسی مقصر این قتل بوده است. با خوشحالی برای من پیامک داد که همین را بنویس. شروع به نوشتن خلاصه فیلمنامه کردم؛ خلاصه سکانس ها و محور گفتگوها و شخصیت پردازی با جزییات تا آنجا که نیاز بود. در نهایت بعد از یک ماه مبادلات ایمیل که از اواسط فروردین تا اواسط اردیبهشت 1402 بین ما رد و بدل شده یک خلاصه فیلمنامه منسجم با نام تقاطع نهایی در 6500 کلمه نوشتم که برای او ارسال کردم. یک روز بعد همان فیلمنامه را در حالی که نام هردومان بر آن خورده بود و شماره ثبت خانه سینما را داشت برای من ارسال کرد. زنگ زدم به او که چرا فیلمنامه بدون دیالوگ را ثبت کرده؟ گفت که مشکلی نیست و کامل که شد نسخه جدید را بارگزاری می کند. گفتم مشکل من این نیست؛ چرا اسم او روی فیلمنامه خورده است؟ گفت که او هم نویسنده است و ... راستش از حس این که از من دزدی شده است بسیار آشفتم و به او گفتم حق ندارد روی این فیلمنامه هیچ اقدامی انجام بدهد و همکاری ما تمام است.

قراردادی هم بین شما و کارگردان منعقد شده بود؟

ما نویسنده ها (داستان نویس ها) یک عادت غلط داریم که به خصوص در بخش ادبیات بزرگسال بسیار رایج است. ما هیچ قراردادی با ناشر نمی بندیم تا مجوز کتاب از ارشاد بیاید. گاهی شده خودم قرارداد را بعد از چاپ و نشر کتاب امضا کرده ام. فکر می کردم همین فضای تعامل و اعتماد در سینما هم می تواند وجود داشته باشد. بنابراین بی آنکه قراردادی با این آقا داشته باشم شروع به نوشتن خلاصه فیلمنامه کردم.

چقدر طرح و سیناپسی که شما نوشته بودید با فیلمنامه نهایی انطباق دارد؟

آقای جلیلی حاضر نشد من و داور خانه سینما فیلمش را ببینیم، به این بهانه که هنوز راف کات است. وقتی تقاضای فیلمنامه نهایی را کردم باز هم زیر بار نرفت. به این بهانه که فیلمنامه نهایی خیلی خط خوردگی دارد! با این که در حضور داور به او گفتم که اگر فقط 20 درصد شباهت وجود داشته باشد من از حق خودم می گذرم، باز هم همکاری نکرد. اما فیلمنامه نهایی را با نامه نگاری از ارشاد گرفتیم و خواندیم. خط داستان کاملا همان بود اما بسیار بد نوشته شده بود و دیالوگ ها در حد سریال های خیلی بد و سطح پایین بودند که اطلاعات مستقیم می دهند و هیچ کمکی به پیشبرد داستان نمی کنند. نام فیلمنامه مرا به تقاطع نهایی شب تغییر داده بود که در این جا هم هیچ خلاقیتی خرج نکرده بود. راستش از بلایی که سر داستانم آمده بود بسیار ناراحت شدم و در جلسه دوم داوری خانه سینما به خود فیلمساز هم گفتم. خود داور به من زنگ زد و گفت 90 درصد شباهت هست که البته در رای نهایی آن را به 80 درصد تقلیل داد. در کل داور خانه سینما خیلی گفتارش را عوض کرد و خیلی مرا به بازی گرفت و حتی در جلسه نهایی توهین های غیر قابل ذکری به من کرد. جالب است که در رای نهایی اسم سه داور آمده ولی ما فقط یک داور دیدیم و با آن 2 دیگر هیچ تعاملی نداشتیم. می توانید از خودشان بپرسید.

خودتان هم فیلم را دیده اید؟

از آن جا که سال ها است علاقه ای به رفتن به جشنواره ندارم، بنابراین هنوز نتوانسته ام فیلم را ببینم

چرا همان زمانی که متوجه شدید طرح فیلمنامه به نام سعید جلیلی در خانه سینما ثبت شده اقدام به شکایت نکردید و بعد از متوجه شدن از ساخته شدن فیلم شکایت خودتان را مطرح کرده اید؟

برای این که فکر نمی کردم ایشان مرتکب چنین جرمی شود. نه برای خوشبینی بیش از حدم که البته آدم خوشبینی هم هستم بلکه به این دلیل که فکر نمی کردم بعد از این همه مدرک از همکاری ام با او، باز هم مرتکب این جرم شود. ولی ظاهرا اطلاعات قانونی ایشان بسیار کم است. من تازه بعد از 2 سال متوجه شدم حتی اینکه اسم هردومان را روی فیلمنامه زده بود هم یک دروغ بوده است. در ثبت خانه سینما فقط نام خودش را زده بود. می توانم همه مدارکش را به شما نشان بدهم. در خود خانه سینما موجود و قابل جستجو است.

در نهایت رای داور خانه سینما چه بود و قرار است چه غرامتی به شما پرداخت شود؟

داور خانه سینما علی رغم این که بارها به او یادآوری کردم که این یک خلاصه فیلمنامه است و فقط خودم آن را نگارش کرده ام و فیلمساز صرفا خوانده و نظریاتی داده که 90 درصد آنها اصلا اعمال نشده اند چون ریتم را خراب می کرد و ... اما باز هم بعد از مجادله ای که در جلسه دوم با من راه انداخت و من هم برای این که کمتر مورد هتاکی قرار گیرم مجبور شدم جلسه را ترک کنم، به این صورت رای داد که فقط طرحی نوشته شده با مشارکت بنده و آقای جلیلی. قیمت طرح طبق مصوبات خانه سینما 150 میلیون تومان است که آقای جلیلی باید 60 میلیون تومان آن را به من بدهد و ... چیزهایی هم درباره درج نام من در هرجا باشد که خوشبختانه در جشنواره چنین نشد و نمی خواهم پای چنین اثر ضعیفی که نقدهایش را خوانده ام، نام من نوشته شود.

در کل آقای داور خانه سینما رایی را صادر کرد که فکر می کنم صرفا برای تحقیر جایگاه من بود. من بارها از داور خواستم که در این جلسات باید تهیه کننده هم حضور داشته باشد که به شدت رد کردند. تهیه کننده یا مطلع نبوده که سر خودش هم کلاه رفته یا مطلع بوده (که می دانم بوده) که در این صورت شریک جرم است. امیدوارم لااقل در دادگاه رسانه این را مورد توجه قرار بدهند.

انتظار خودتان چیست؟ تنها به گرفتن غرامت بسنده می کنید یا اینکه انتظار دارید نامتان به عنوان نویسنده یا طراح در تیتراژ ذکر شود چون به هر حال فیلم ساخته شده و نمی شود جلوی انتشار یا اکران آن را گرفت.

ترجیح می دهم جلوی دزدی به هر صورت که هست گرفته شود. ما قراردادی با هم نداشتیم و پرونده ما حقوقی نیست. من از این آقا شکایت کیفری کرده ام چون در دادگاه به من گفتند باید چنین شکایتی بکنی. این که اینقدر دیر به دادگاه فرهنگ و رسانه مراجعه کرده ام هم به دلیل بلایی است که خانه سینما بر سر من آورد. آنها گفتند به این شرط در اینجا به شکایت شما رسیدگی می کنیم که جای دیگری شکایت نبری. بعد هم 9 ماه مرا معطل کردند و دقیقا نزدیک به جشنواره فجر داور رای را صادر کرد که نتوانم هیچ اقدام قانونی انجام بدهم. فقط از من وقت کشتند. عجیب است که وقتی کسی کیف پول شما را می زند همه به آن واکنش نشان می دهند اما درباره اثر ادبی و هنری انگار اهمیت و ماهیتش یک مرتبه تغییر می کند و تقلیل می یابد به چند توصیه و ... اگر کسی به سرقت آثار دیگران عادت کند و این روال در کار هنری و ادبی همه گیر شود که دیگر سنگ روی سنگ بند نمی شود.

انتظار اصلی من از خانه سینما است که رابطه ها را کنار بگذارد و جانب عدالت را بگیرد. مو را از ماست بیرون بکشد و ... توصیه های من فایده ای ندارد اگر تاکنون کسی در خانه سینما، آن هم در دیوان داوری خانه سینما به اهمیت این موضوع پی نبرده باشد اما لااقل از دبیر جشنواره فجر آقای شاهسواری انتظار دارم که دادخواهی مرا در داوری و حضور این فیلم در جشنواره شان مورد توجه و دقت قرار بدهند. من نامه ای سرگشاده برای ایشان نوشتم که به یکی از روزنامه ها دادم ولی متاسفانه خبرنگار موضوع را با تهیه کننده فیلم در میان نهاده بود و آنها با این ترفند که خودمان با آقای مرزوقی راه می آییم بی آنکه به من بگوید این نامه را منتشر نکرد و با ترفندهایی آنقدر زمان را کشت که دیگر ارزش خبری نداشت. جالب است در این مواقع همه علیه تو همدست می شوند. در حالی که شما مدارک مرا دیده اید و خوانده اید و می دانید که حق با من بوده است.