دکتر اردا کیانی، فوق تخصص بیماری های ریه و عضو هیات علمی دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی می گوید: خروپف یک پدیده طبیعی در هنگام خواب به شمار می رود که بر اثر ارتعاش بافت های گلو ایجاد می شود. در بعضی از موارد خروپف می تواند نشانه ای از اختلالات جدی تری مانند بیماری های ریوی، تنفسی یا قلبی باشد.

خروپف چه زمانی خطرناک است؟

یکی از شایع ترین اختلالاتی که با خروپف همراه است آپنه خواب است. وضعیتی که فرد حین خواب دچار وقفه های موقت در تنفس می شود. این وقفه ها ممکن است چند ثانیه تا چند دقیقه طول بکشند و باعث کاهش سطح اکسیژن خون شوند. در نتیجه عملکرد ریه ها و قلب تحت فشار قرار می گیرد.

خروپف شدید و مداوم که منجر به بیداری های مکرر در طول شب شود، باعث کاهش کیفیت خواب شده و در نتیجه، فرد در طول روز دچار خستگی، کاهش تمرکز و خواب آلودگی می شود. اگر فرد در حین خواب احساس تنگی نفس، خفگی یا قطع تنفس داشته باشد، باید این علائم را جدی بگیرد. چنین نشانه هایی، در صورت بی توجهی، ممکن است به مرور زمان منجر به بروز بیماری های مزمن و جدی تری شوند. از مهم ترین عوامل ایجاد کننده خروپف در خواب می توان به شل شدن عضلات گلو و حلق هنگام خواب، تجمع چربی در ناحیه گردن، خوابیدن به پشت، اختلالات ساختاری در مجاری تنفسی مانند انحراف تیغه بینی، پولیپ های بینی یا بزرگی لوزه ها اشاره کرد.

راه های پیشگیری از خرناس

کنترل وزن و جلوگیری از تجمع چربی اطراف راه های هوایی می تواند فشار بر مسیر تنفسی را کاهش داده و احتمال خروپف را کمتر کند. خوابیدن به پهلو می تواند تنفس را بهبود ببخشد. پرهیز از مصرف الکل و داروهای آرام بخش، رطوبت دهی به محیط خواب با استفاده از دستگاه بخور، ترک سیگار که تاثیر چشمگیری در بهبود عملکرد تنفسی دارد. استفاده از اسپری های بینی برای جلوگیری از التهاب و بازنگهداشتن مجاری تنفسی، انجام تمرینات خاص مانند تمرینات آوایی یا تنفسی جهت تقویت عضلات گلو و داشتن خواب کافی و منظم از این جمله اند.

روش های درمان خروپف

اگر خروپف ناشی از انسداد شدید مجاری تنفسی باشد، ممکن است جراحی به عنوان گزینه درمانی در نظر گرفته شود. اما در موارد خفیف تر، استفاده از چانه بند یا چسب ضد خروپف می تواند موثر واقع شود. چسب ضد خروپف بینی به صورت نواری روی بینی قرار می گیرد و با بالا کشیدن پره های بینی، باعث باز شدن مجاری تنفسی می شود. چانه بند ضدخروپف هم به گونه ای طراحی شده که هنگام خواب چانه را در موقعیت بسته نگه می دارد و مانع از باز شدن دهان می شود. استفاده از ماسک نیز یکی از روش های درمانی است که فرد هنگام خواب از ماسک مخصوصی استفاده می کند که روی دهان یا بینی قرار می گیرد. این ماسک، هوا را با فشار مشخصی از طریق دستگاه به مجاری تنفسی وارد می کند تا مسیر عبور هوا در طول خواب باز بماند و از انسداد آن جلوگیری شود. همچنین استفاده از برخی گیاهان دارویی و روغن های طبیعی می تواند به کاهش یا درمان خروپف کمک کند. روغن نعنا، روغن زیتون، چای برگ گزنه و روغن اکالیپتوس از این جمله اند.

چه زمانی باید به پزشک مراجعه کنیم؟

خروپف اغلب ژنتیکی و ارثی و پدیده طبیعی و بی خطر است، اما زمانی که با علائمی مانند قطع موقت تنفس در خواب، نفس نفس زدن، احساس خفگی، خواب آلودگی شدید در طول روز یا کاهش تمرکز همراه باشد، می تواند نشانه ای از یک اختلال جدی مانند آپنه خواب یا مشکلات ریوی باشد که بهتر است ابتدا به پزشک عمومی مراجعه کنید تا در صورت نیاز، شما را به متخصص گوش، حلق و بینی یا به فوق تخصص ریه ارجاع دهد.