به نقل از فرتاک نیوز، قلب را می توان موتور محرک بدن دانست که بدون توقف به کار خود ادامه می دهد. درک عملکرد قلب و توجه به سلامت آن، به ویژه در دنیای امروز که بیماری های قلبی به یکی از شایع ترین مشکلات بهداشتی تبدیل شده اند، ضروری است.

بیماری های قلبی عروقی، یکی از عوامل اصلی مرگ ومیر در بسیاری از کشورها از جمله ایران به شمار می روند. پیشگیری از بیماری های قلبی، تشخیص زودهنگام علائم آنها و انجام اقدامات درمانی به موقع، می تواند نقش زیادی در افزایش طول عمر و بهبود کیفیت زندگی افراد ایفا کند.

شاید تا چند سال قبل اگر کسی از سکته قلبی حرف می زد، ذهن مخاطب به سمت بیمار سفید موی می رفت، کمی چاق، با فشارخون بالا که روی تخت بیمارستان افتاده و با تنگی نفس دست و پنجه نرم می کند. اما امروزه واقعیت چیز دیگری است. در بسیاری از موارد با جوانانی روبرو هستیم که در دهه سوم یا چهارم زندگی دچار سکته قلبی و یا تنگی عروق خون رسان به قلب می شوند. کسانی که شاید هنوز با توجه به شرایط سنی که دارند، حتی برای یک نوبت چکاپ قلبی هم اقدام نکرده اند.

در سال های اخیر شاهد افزایش نگران کننده بروز سکته قلبی در جوانان ایرانی بوده ایم به طوری که متوسط سن سکته قلبی در ایران از حدود 60 تا 70 سال به 40 تا 50 سال کاهش یافته است. در حالی که چند دهه قبل حمله قلبی بین جوانان بسیار نادر بود، اکنون سهم جوانان زیر 40 سال از سکته های قلبی در کشور بین 5 تا 10 درصد برآورد می شود. عددی که برای این گروه سنی، زنگ خطری جدی تلقی می شود.

رضا روان پارسا متخصص قلب و عروق و فوق تخصص آنژیوپلاستی، گفت: برخی از بیماران جوان با توجه به سن پایین و نداشتن سابقه قلبی خانوادگی، خودشان هم باور نمی کنند که ممکن است دچار بیماری قلبی شده باشند.

وی در توضیح علل کاهش سن بیماران قلبی، اظهار داشت: بخشی از آن به دلیل عوامل خطر سنتی مانند فشارخون بالا، قندخون بالا و یا چربی خون بالا است که در بسیاری موارد به دلیل عدم وجود علائم بالینی واضح و عدم غربالگری مناسب، تا سنین بالاتر تشخیص داده نشده باقی می مانند و زمینه ساز درگیری عروق قلبی می گردند.

این متخصص قلب و عروق ادامه داد: اما چیز دیگری که در کنار این موارد به صورت پنهان کار خودش را می کند، سبک زندگی امروزی ما است. تغذیه ناسالم، استرس مزمن، استعمال دخانیات، کم تحرکی، خواب نامنظم و…، تمامی این موارد دست به دست هم می دهند تا بدن هایی که باید در اوج توان خود باشند، از درون دچار بیماری شوند. یعنی مثلاً یک جوان 30 ساله که هر روز قلیان یا سیگار می کشد، عملاً رگ هایش را به سمت انسداد پیش می برد.

روان پارسا گفت: در آنژیوگرافی هایی که برای بیماران جوان انجام می دهیم گاه با گرفتگی های بسیار جدی در عروق اصلی قلب مواجه می شویم. رگ هایی که خود بیماران هم باور نداشتند در حال بسته شدن تدریجی هستند. شاید تلخ باشد، اما بسیاری از مرگ های ناگهانی در جوانان ناشی از بیماری های پنهان قلبی است. بیماری هایی که اگر فقط چند ماه زودتر تشخیص داده می شدند به راحتی قابل کنترل بودند.

گرمای بی سابقه این روزهای ایران، در کنار خشکسالی مداوم سال های اخیر، به مسئله ای فراتر از یک معضل زیست محیطی بدل شده و سلامت جسمی به ویژه عملکرد قلب و عروق را تحت تأثیر مستقیم خود قرار داده است.

طبق گزارش های رسمی اورژانس کشور، در ماه های گرم هر سال، مراجعه به مراکز درمانی با علائم قلبی به بیش از 15 تا 20 درصد می رسد که بخش قابل توجهی از آنها در بیماران با سابقه بیماری قلبی رخ می دهد. از طرفی گزارش های سازمان بهداشت جهانی نیز هشدار داده اند که به ازای هر یک درجه افزایش متوسط دما، مرگ و میر ناشی از بیماری های قلبی عروقی حدود 3 درصد افزایش می یابد؛ عددی که در کشورهایی با زیرساخت های تهویه ای ناکافی می تواند به مراتب بالاتر نیز باشد.

روان پارسا گفت: بیماران با سابقه نارسایی قلبی یا سکته قلبی، بیماران تحت درمان با داروهای ادرارآور، سالمندان و افراد مبتلا به دیابت یا فشارخون بالا در رأس گروه های پُرخطر قرار دارند که نیازمند توجه مضاعف هستند. لذا در این ایام، توجه به پیشگیری از عوارض گرمازدگی به ویژه در بیماران قلبی، اهمیت دوچندان دارد. مصرف منظم و کافی آب و مایعات باید حتی در غیاب احساس تشنگی صورت گیرد. البته در این بین، حجم و نوع مایعات مصرفی در بیماران نارسایی قلبی باید با مشورت پزشک معالج و بر اساس شرایط هر بیمار تنظیم شود.

این متخصص قلب و عروق تاکید کرد: تغییرات اقلیمی و گرمایش زمین، دیگر آینده ای دوردست نیستند و هم اکنون و در اینجا در حال رقم خوردن است. در چنین شرایطی مراقبت از سلامت قلب، تنها محدود به دارو و پیگیری های کلینیکی نیست؛ بلکه شامل تطابق با شرایط محیطی، مدیریت سبک زندگی، تغذیه و حتی برنامه ریزی روزانه بر اساس شرایط جوی می شود.

پژوهش ها نشان داده است که قرار گرفتن در معرض هوای آلوده حتی در بازه های کوتاه مدت نیز می تواند با افزایش خطر حمله قلبی به ویژه در افراد مبتلا به بیماری های زمینه ای قلبی همراه باشد. در این میان، بیمارانی که سابقه گرفتگی عروق قلبی، آنژیوپلاستی، عمل بای پس عروق قلب، نارسایی قلب، آریتمی، فشارخون بالا و یا دیابت دارند، آسیب پذیرتر از دیگران هستند. به این گروه باید افراد با سنین بالاتر را نیز اضافه کرد، چرا که عملکرد سیستم قلبی عروقی با افزایش سن حساس تر شده و امکان تطبیق بدن با شرایط محیطی کاهش می یابد.

روان پارسا در همین زمینه اظهار داشت: آنچه اغلب کمتر به آن توجه می شود، نقش مرگبار آلودگی هوا بر سلامت قلب و عروق به ویژه در بیماران قلبی است.