دنیای اقتصاد : قیمت دلار در معاملات نقدی روز چهارشنبه 5 هزار و500تومان، حدود 2درصد، از اوج تاریخی ثبت‌شده در روز سه‌شنبه فاصله گرفت و به محدوده 268هزار و 200تومان رسید. این سطح قیمتی، پایین‌ترین نرخ دلار طی دو هفته اخیر محسوب می‌شود؛ به‌طوری‌که از 30مهرماه تاکنون، دلار پایین‌تر از محدوده 269هزار تومان ثبت نشده بود. افت دلار در بازار داخلی همزمان با کاهش شاخص دلار آمریکا در بازارهای جهانی و مشخص شدن نتایج مقدماتی انتخابات میان‌دوره‌ای این کشور رقم خورد. در معاملات روز چهارشنبه، شاخص دلار به پایین‌ترین سطح از 30سپتامبر، هشتم مهرماه، رسید و بازدهی اوراق خزانه‌داری آمریکا نیز کاهش یافت. همزمان، بهای جهانی طلا با عبور از مرز 4هزار دلار به ازای هر اونس، به بالاترین سطح از 29 اکتبر، هفتم آبان‌ماه، رسید. در بازار داخلی نیز طلای 18عیار با افزایش قیمت، به بالاترین سطح از هفتم آبان رسید و در آستانه ورود به کانال 26‌میلیون تومان قرار گرفت.

روز چهارشنبه، معاملات نقدی دلار در بازار آزاد از 267هزار و 600تومان آغاز شد که 6هزار و 100تومان معادل 2.2درصد از آخرین نرخ ثبت‌شده برای معاملات نقدی این ارز در روز سه‌شنبه پایین‌تر بود. در ادامه معاملات این روز، قیمت دلار در ارقام پایین‌تر از 269هزار تومان باقی ماند و آخرین معامله نقدی روز گذشته با قیمت 268هزار و 200تومان انجام شد. این رقم 5هزار و 500تومان، معادل 2درصد، پایین‌تر از قیمت ثبت‌شده در روز سه‌شنبه بود. روز سه‌شنبه قیمت دلار به رکورد جدید قیمتی رسید و 273هزار و 700تومان ثبت شد.

با توجه به اینکه تغییر قیمت دلار در روز گذشته نسبت به قیمت روز سه‌شنبه 2درصد ثبت شده، روز گذشته اولین روز آبان بود که تغییرات قیمتی دلار محدود (کمتر از یک‌درصد) نبود. از ابتدای آبان‌ماه تا روز 12 آبان‌ماه تغییرات قیمت دلار در هر روز نسبت به ‌روز قبل از آن کمتر از یک‌درصد ثبت شده بود، ولی روز 13 آبان‌ماه تغییرات قیمت دلار نسبت به ‌روز قبل 2درصد ثبت شد که بالاترین میزان تغییر طی دو هفته اخیر محسوب می‌شود.

روز چهارشنبه، همزمان با فاصله‌گیری 2درصدی قیمت دلار از اوج تاریخی، قیمت‌ها در بازار سکه و طلا از افزایش قیمت جهانی طلا تبعیت کردند و افزایش‌هایی کمتر از 2درصد را ثبت کردند.

در این روز، سکه طلای طرح جدید در حوالی قیمت 265میلیون و 100هزار تومان معامله شد که 3‌میلیون و 500هزار تومان، معادل 1.3درصد، بالاتر از قیمت روز سه‌شنبه بود. همچنین نیم‌سکه و ربع‌سکه طلا با افزایش قیمتی کمتر از یک‌درصد مواجه شدند به طوری که نیم‌سکه با 600هزار تومان افزایش، با قیمت 139میلیون و 800هزار تومان و ربع‌سکه طلا با 500هزار تومان افزایش، در قیمت 75‌میلیون و 700هزار تومان معامله شدند.

روز چهارشنبه بالاترین رشد قیمتی در میان قطعات طلا، به طلای 18عیار متعلق بود، به طوری که در این روز قیمت هر گرم طلای 18عیار 25‌میلیون و 994هزار تومان ثبت شد. قیمت‌های ثبت‌شده برای قطعات سکه و طلا در روز گذشته، چهارشنبه 13آبان‌ماه، بالاترین ارقام ثبت‌شده بعد از 7 آبان‌ماه تاکنون بودند. در آن روز طلای 18عیار در کانال 26‌میلیون تومان قرار داشت و طلای جهانی نیز بالای مرز 4هزار دلار به ازای هر اونس معامله می‌شد. روز گذشته، همزمان با مشخص شدن نتایج اولیه انتخابات میان‌دوره‌ای آمریکا، شاخص دلار آمریکا تضعیف شد و قیمت نقدی طلا در بازار‌های جهانی به بالای مرز 4هزار دلار بازگشت.

بازآرایی انتظارات در بازارهای جهانی

پیروزی دموکرات‌ها در انتخابات میان‌دوره‌ای آمریکا و تصاحب اکثریت هر دو مجلس کنگره، روز چهارشنبه 13آبان‌ماه، به یکی از مهم‌ترین عوامل اثرگذار بر معاملات بازارهای جهانی تبدیل شد. این نتیجه که می‌تواند مسیر سیاستگذاری دولت دونالد ترامپ را در دو سال پایانی ریاست‌جمهوری با محدودیت‌هایی مواجه کند، انتظارات سرمایه‌گذاران درباره سیاست مالی، مقررات اقتصادی و چشم‌انداز رشد آمریکا را تغییر داد. در واکنش اولیه، دلار و بازده اوراق خزانه‌داری کاهش یافتند و بازار سهام نیز با افت مواجه شد؛ با این حال، بخشی از این واکنش‌ها در ادامه معاملات تعدیل شد.

 بازار ارز و اوراق دولتی آمریکا از نخستین بخش‌هایی بودند که به نتایج انتخابات واکنش نشان دادند. شاخص دلار در برابر ارزهای مهم جهانی تضعیف شد و بازده اوراق خزانه‌داری 10ساله آمریکا به محدوده 4.92درصد رسید. به نظر می‌رسد پیروزی دموکرات‌ها در کنگره، احتمال افزایش محدودیت‌های سیاسی بر برنامه‌های اقتصادی ترامپ را تقویت کرده است. سرمایه‌گذاران انتظار دارند اختلاف میان کاخ سفید و کنگره، تصویب طرح‌های جدید مالی و افزایش هزینه‌های دولت را دشوارتر کند. این چشم‌انداز می‌تواند از فشار ناشی از افزایش استقراض دولت بر بازار اوراق بکاهد. با این حال، کاهش بازده اوراق را نمی‌توان به معنای رفع نگرانی‌ها درباره وضعیت مالی آمریکا دانست. حجم بالای بدهی دولت، نیاز مستمر به تامین مالی و اختلافات احتمالی بر سر بودجه سال مالی آینده همچنان از عوامل اثرگذار بر بازار اوراق هستند.

بازگشت طلا به بالای 4هزار دلار

بازار طلا نیز از تضعیف دلار و کاهش بازده اوراق خزانه‌داری آمریکا حمایت دریافت کرد. قیمت هر اونس طلای جهانی در معاملات روز چهارشنبه بیش از 2درصد افزایش یافت و به بالای مرز 4هزار دلار بازگشت. کاهش بازده اوراق دولتی، هزینه فرصت نگهداری طلا را کاهش می‌دهد؛ زیرا این فلز گران‌بها برخلاف اوراق خزانه‌داری، سود دوره‌ای پرداخت نمی‌کند. از سوی دیگر، تضعیف دلار موجب می‌شود خرید طلا برای دارندگان سایر ارزها ارزان‌تر شود و از این مسیر، تقاضای جهانی برای آن افزایش یابد. در کنار این عوامل، افزایش نااطمینانی درباره مسیر سیاستگذاری آمریکا و پیامدهای احتمالی اختلافات سیاسی در واشنگتن نیز می‌تواند تقاضا برای دارایی‌های امن را تقویت کند. با این حال، تداوم رشد طلا به تحولات سیاست پولی فدرال‌رزرو و داده‌های اقتصادی آمریکا وابسته خواهد بود.

 بازار سهام آمریکا در واکنش به نتایج انتخابات ابتدا با افت مواجه شد، اما در ادامه معاملات بخشی از زیان خود را جبران کرد. سرمایه‌گذاران از یک سو احتمال افزایش نظارت بر فعالیت شرکت‌های فناوری و سرمایه‌گذاری‌های مرتبط با هوش مصنوعی را ارزیابی کردند و از سوی دیگر، محدود شدن قدرت سیاستگذاری دولت را عاملی برای کاهش احتمال اجرای برنامه‌های جدید و پرهزینه دانستند.

یکی از مهم‌ترین نگرانی‌ها، احتمال افزایش محدودیت‌های قانونی بر توسعه مراکز داده و سرمایه‌گذاری‌های مرتبط با هوش مصنوعی است. چنین تحولاتی می‌تواند بر برنامه‌های توسعه شرکت‌های فناوری، به‌ویژه در ایالت‌هایی مانند تگزاس و جورجیا، اثر بگذارد.

با این حال، تحلیلگران معتقدند نتیجه انتخابات به‌تنهایی به معنای توقف سرمایه‌گذاری‌های فناوری نیست. دولت همچنان از اختیارات اجرایی قابل‌توجهی برخوردار است و سیاست‌های تجاری و خارجی نیز لزوما با تغییر ترکیب کنگره دگرگون نمی‌شوند.

 بازار نفت نیز در معاملات روز چهارشنبه تحت تاثیر مجموعه‌ای از عوامل سیاسی و اقتصادی قرار گرفت. قیمت آتی نفت برنت در محدوده 100دلار در هر بشکه معامله شد که کمترین مقدار از 7اکتبر (15مهر) تاکنون است.

در این بازار، انتخابات آمریکا تنها عامل اثرگذار نبود. سرمایه‌گذاران همچنان تحولات جنگ آمریکا با ایران، احتمال پیشرفت مذاکرات و خطر اختلال در عرضه انرژی خاورمیانه را پس از انتخابات میان‌دوره‌ای دنبال می‌کنند. تداوم قیمت نفت در سطوح بالا می‌تواند هزینه انرژی و فشارهای تورمی را افزایش دهد و از این مسیر بر سیاست پولی بانک‌های مرکزی اثر بگذارد.

بازارها در انتظار پیامدهای سیاستگذاری

در مجموع، انتخابات میان‌دوره‌ای آمریکا با تغییر انتظارات درباره موازنه قدرت در واشنگتن، بر بازارهای ارز، اوراق، سهام و طلا اثر گذاشت. کاهش دلار و بازده اوراق، بازگشت طلا به بالای 4هزار دلار و نوسان بازار سهام، نشان‌دهنده تلاش سرمایه‌گذاران برای ارزیابی پیامدهای احتمالی این تحول سیاسی است.

با این حال، اثر بلندمدت انتخابات بر بازارها هنوز روشن نیست. مسیر سیاست مالی دولت، مذاکرات بودجه‌ای، مقررات حوزه هوش مصنوعی، سیاست پولی فدرال‌رزرو و تحولات ژئوپلیتیک همچنان می‌توانند جهت حرکت بازارهای جهانی را تغییر دهند. از این رو، واکنش اولیه بازارها را باید بیش از آنکه نشانه تغییر قطعی روندها دانست، بازتابی از بازنگری در انتظارات سرمایه‌گذاران ارزیابی کرد.