بازداشت قولنج شکن معروف اینستاگرام که مدت ها بود صدای شکستن قولنج هایش در فضای مجازی از هشدار متخصصان بلندتر بود، خبرساز شد و بار دیگر عنوان مداخله غیرمجاز در امور پزشکی را بر زبان ها انداخت؛ اما این پرونده تنها ماجرای یک فرد یا چند ویدئوی پربازدید نیست؛ بلکه از تغییر چهره دکتر علفی ها و پزشک نماها در فضایی به گستردگی فضای مجازی حکایت دارد…

به گزارش ایسنا، پیش از این، دکترعلفی ها و مدعیان طب سنتی، با ادعاهای درمان سنتی و نسخه های گیاهی شناخته می شدند، اما امروز شاهدیم که این مدعیان با ظاهری مدرن و البته با ادبیات نسل جدید، تولید محتوای حرفه ای و اغواگرانه دارند و با استفاده از شبکه های اجتماعی تلاش می کنند دامنه مخاطبان خود را گسترش دهند.

آنچه در این میان مهم است آن است که این پوست اندازی، تنها یک تغییر ظاهری نیست بلکه به گفته متخصصان علاوه بر آنکه سلامت عمومی را به مخاطره می اندازد، می تواند اعتماد عمومی را نیز به سمت افرادی سوق دهد که فاقد صلاحیت حرفه ای هستند و با اتکا به شهرت مجازی، اقداماتی انجام می دهند که گاها عوارض جبران ناپذیری نیز دارد.

در همین راستا موذن زاده - نایب رییس انجمن فیزیوتراپی ایران ضمن تشریح ابعاد پرونده قولنج شکن اینستاگرامی، تأکید می کند که انجام تکنیک های درمان دستی و جااندازی ها تنها در صلاحیت افراد دارای تحصیلات دانشگاهی، مجوز قانونی و عضویت در سازمان نظام پزشکی است و در عین حال نیز نسبت به گسترش تبلیغات اغواکننده پزشک نماها در فضای مجازی، استفاده از سلبریتی ها برای جلب اعتماد مردم و البته فعالیت در مراکز زیرزمینی هشدار می دهد و برخورد قاطع مسوولان با مداخله گران غیرمجاز امور درمان را خواستار می شود.

احمد موذن زاده - دکترای حرفه ای فیزیوتراپی و نایب رییس انجمن فیزیوتراپی ایران با اشاره به پرونده بازداشت صلاح یکتا گفت: این فرد به قولنج شکستن معروف شده و به صورت زیرزمینی در شهرهای مختلف ایران و کشورهای اطراف به انجام یک سری درمان های دستی و جا اندازی های همراه با کشش بدن مبادرت می کرد.

او در این باره افزود: انجام این خدمات در حوزه رشته فیزیوتراپی تعریف می شود اما مشخص است که باید ضوابط ایمنی و حرفه ای برای ارایه آن در نظر گرفته شود. بنابراین مستلزم تحصیلات آکادمیک و اخذ مجوز است و باید صلاحیت علمی و حرفه ای فرد ارزیابی شده باشد. این درحالیست که فرد مذکور به صورت زیرزمینی و غیرقانونی فعالیت می کرد و متاسفانه با همکاری برخی سلبریتی ها تبلیغات غیرمجاز دارد که پشت پرده این تبلیغات و همکاری ها نیز جای بررسی دارد.

نایب رییس انجمن فیزیوتراپی ایران درباره خطرات مداخلات غیراصولی و جا اندازی ها و کشش های ناگهانی برای ستون فقرات و مفاصل، گفت: این روش های درمانی با احتیاط های زیاد انجام می شود و انجام آن توسط افرادی که صلاحیت علمی ندارند بسیار خطرناک است و عوارضی نظیر شکستگی مهره ها و آسیب های نخاعی و مفاصل را در سنوات اخیر شاهد بوده ایم.

او در این باره افزود: انجام این اقدامات توسط افراد ماسور یا فعالان تربیت بدنی غیر پزشک و غیر فیزیوتراپ و خارج از محیط های درمانی غیرقانونی است و این مداخله گران نیز بیشتر در فضاهای غیرمجاز و با تبلیغات اینستاگرامی و مجازی به چنین اقداماتی مبادرت می کنند و می بایست برخورد قانونی لازم با آن ها صورت گیرد. در زمینه برخورد با مورد اخیر نیز ما از دادستان جرائم پزشکی تقدیر می کنیم.

نایب رییس انجمن فیزیوتراپی ایران تاکید کرد: افرادی که کارت نظام پزشکی و مجوز فعالیت درمانی و پزشکی ندارند حقی برای مداخله و دخالت در امور سلامت و درمان مردم ندارند. در مورد تبلیغات پزشکی نیز روند به این صورت است که حتی اگر پزشکان بخواهند تبلیغات داشته باشند باید مجوز آن را دریافت کنند و تبلیغات پزشکی چارچوب مشخص و سفت و سختی دارد؛ از جمله آنکه به هیچ وجه حریم خصوصی بیمار نباید خدشه دار شود و نباید مسایل غیرعلمی، فریبنده و گمراه کننده مطرح شود.

او در این باره افزود: این درحالیست که پزشک نماها و مداخله گران غیرمجاز با انگیزه سودجویی و به صورت اغواکننده در فضاهای مجازی عمل کرده، مردم را اغفال می کنند، هزینه های زیادی را از مراجعه کنندگان می گیرند و در مقابل لطمات نیز پاسخگو نیستند.

موذن زاده خطاب به مردم نیز گفت: مردم اگر می خواهند به پزشک مراجعه کنند به خصوص به جاهایی که تابلو ندارد و شناخته شده نیست، حتما از طریق سامانه جستجوی پزشک سازمان نظام پزشکی صلاحیت علمی و مدرک وی را استعلام کنند. همچنین اگر تبلیغاتی در فضای مجازی مشاهده می کنند ابتدا صلاحیت علمی وی را چک کنند. متاسفانه افراد زیادی هستند که در قالب های مختلف طب ایرانی و طب سنتی و ماسور و غیره، بعضا در حوزه فیزیوتراپی و عناوین دیگر فعالیت می کنند و با تبلیغات زیاد نمونه کار ارایه می دهند و بعضا از سلبریتی ها نیز استفاده می کنند؛ حال اینکه مسایل و ارتباطات مالی و پشت پرده آن نیز قابل بررسی است. در این موارد وظیفه نظام پزشکی، وزارت بهداشت و سایر ارکان مرتبط، برخورد با این مداخله گران غیرمجاز امر درمان است. ما نیز از برخورد قاطع با مداخله گران امر سلامت حمایت می کنیم.

او افزود: اگر قرار است به فرد دچار دیسک کمر، ساییدگی گردن، پارگی رباط، گرفتگی عضلات و غیره خدمتی ارایه شود، درمانگر حتما باید صلاحیت ارایه خدمات درمانی را داشته باشد و این صلاحیت را تنها اعضای سازمان نظام پزشکی دارند. در غیر این صورت فرد مجاز به دخالت در امور درمانی بیماران نیست.

موذن زاده همچنین درباره خدماتی مانند ماساژ برای افراد سالم نیز گفت: حتی ارایه خدمات ماساژ و موارد مشابه به افراد سالم نیز یک چارچوب علمی شناخته شده دارد و مسایلی مانند قولنج شکستن و جابجایی ها و مانورها اصلا توصیه نمی شود. در دریافت خدمات از سوی ماسورها که صلاحیت علمی درمان های جااندازی ندارند نیز طبیعتا امکان لطمه به بیمار وجود دارد. به عنوان مثال فرد سالم ممکن است دچار پوکی استخوان باشد که خود از آن بی اطلاع است و دریافت چنین خدماتی بدون تشخیص فرد ارایه دهنده خدمت، می تواند مشکل ساز شود و کسی که صلاحیت علمی خدمت مورد نظر را نداشته باشد طبیعتا قادر به تشخیص این خطوط قرمز نیست.

او در عین حال تاکید کرد: علیرغم آنچه که در فضای مجازی رایج شده، تبلیغاتی که در حوزه جا اندازی ها و قولنج شکستن می شود جنبه علمی محکمی ندارد. در فیزیوتراپی، تمرین درمانی و انجام تکنیک های خاص و جااندازی های ملایم کارکرد دارد و جااندازی های با سرعت زیاد و سر و صدای زیاد جایگاه آنچنانی ندارد. بنابراین تمرکز روی چنین درمان هایی صحیح نیست و در سازمان نظام پزشکی نیز هر فردی که درخواست پروانه تبلیغات کند، تمامی این موارد گوشزد می شود تا در تبلیغات به آن توجه و پرهیز شود. بنابراین عمده این تبلیغات پر سر و صدا اغلب توسط افراد غیرپزشک و غیردرمانگر است.

او در پاسخ به سوال درباره نحوه برخورد با مداخله گران غیرمجاز امور پزشکی و درمان گفت: سازمان نظام پزشکی صرفا وظیفه برخورد با اعضای سازمان خود را دارد. در موارد غیرپزشک باید اداره نظارت و معاونت درمان دانشگاه های علوم پزشکی نظارت ها را داشته باشند. در فضای مجازی و سایت ها نیز وزارت بهداشت با همکاری دادگاه انقلاب باید برخوردهای لازم را انجام دهند. در فضای مجازی و اینستاگرام نیز به واسطه گستردگی این تخلف ها، نظارت ها پیچیده و سخت است. بر همین اساس توصیه می کنیم مردم در صورت مواجهه با موارد غیرمجاز حتما مراتب را به سازمان نظام پزشکی و دانشگاه های علوم پزشکی منعکس کنند.

موذن زاده درباره قوانین فعلی در برخورد با مداخله گران غیرمجاز امور درمان گفت: تا یکی دو سال گذشته، برخوردها قاطع نبود و میزان جرایم نیز پایین بود. اما در چارچوب تعزیرات جرایم مالی دخالت های غیرمجاز در امور پزشکی افزایش یافته و بعضا به چند صد میلیون تومان رسیده و مجازات هایی نظیر حبس و غیره نیز می تواند جنبه پیشگیرانه داشته باشد. در این راستا از مسوولان قضایی نیز درخواست داریم که حمایت بیشتری انجام داده و برخوردهای قاطع تری صورت گیرد و این موارد به اطلاع مردم هم برسد.

نایب رییس انجمن فیزیوتراپی ایران در ادامه صحبت هایش خطاب به مردم گفت: بیماران به دنبال راه های درمانی معجزه آسا و چند ثانیه ای و فی البداهه نباشند و چنانچه دچار مشکل هستند به پزشکان اعتماد کنند. حدود 3 هزار مرکز فیزیوتراپی در کشور فعال است، همکاران فیزیوتراپ مشغول فعالیت هستند و خدمات به روز را ارایه می دهند. خدمات پزشکی نیازی به دخالت افراد غیرمجاز ندارد و مردم تحت تاثیر فضای تبلیغاتی قرار نگیرند و هویت واقعی فرد ارایه دهنده خدمت را در نظر بگیرند.

او در بخش پایانی صحبت هایش به پرونده صلاح یکتا اشاره کرد و گفت: این فرد سوابق ممتد در دخالت امور پزشکی دارد. اکنون نیز خود و افرادش با مظلوم نمایی ادعاهایی نظیر مخالفت مافیای پزشکی و مباحثی از این قبیل را مطرح می کنند. مسلم آن است فردی که صلاحیت علمی ندارد، حق دست زدن به بیمار و دخالت در امر درمان را ندارد؛ این چارچوبی اخلاقی و حرفه ای است که در تمام دنیا شناخته شده است و جای بحثی ندارد. این که فعالیتی به صورت زیرزمینی انجام شود، به نوعی سوء استفاده از اعتماد مردم و سادگی گیرنده خدمت است و متاسفانه این افراد نیتی جز سودآوری و مادی گرایی ندارند.