حمله ایران به یک پایگاه نظامی ایالات متحده در اردن که به کشته شدن سه سرباز آمریکایی انجامید، بار دیگر توانایی سپاه پاسداران در وارد کردن خسارات انسانی به نیروهای آمریکا را برجسته کرده است؛ آن هم پنج ماه پس از آغاز جنگ آمریکا و اسراییل علیه ایران.

به نقل از الجزیره، بر اساس این گزارش، حملات روز جمعه نخستین مورد از کشته شدن نیروهای آمریکایی در نتیجه حملات ایران به تأسیسات نظامی ایالات متحده از تاریخ اول مارس، یعنی تنها ساعاتی پس از آغاز جنگ توسط آمریکا و اسراییل، محسوب می شود.

اگرچه پنتاگون تاکنون جزییات کامل این حمله را منتشر نکرده است، اما تحلیلگران نظامی معتقدند این حادثه یک واقعیت مهم را برای واشنگتن آشکار می کند: با وجود موج های گسترده حملات هوایی آمریکا، ایران همچنان از توانایی نظامی لازم برای ادامه یک جنگ نامتقارن و طولانی مدت برخوردار است.

جنیفر کاوانا، مدیر بخش تحلیل های نظامی در اندیشکده اولویت های دفاعی (Defense Priorities)، به الجزیره گفت: توانمندی های نظامی ایران همچنان قدرتمند است. این نیروها سریع تر از حد انتظار بازسازی شده اند.

او افزود: حملات ایران به مرور زمان دقیق تر می شوند؛ امری که احتمالاً با کمک اطلاعاتی روسیه و چین میسر شده است.

کاوانا همچنین گفت: ارتش ایران قطعاً آن گونه که پنتاگون القا کرده، فاقد کارایی رزمی نیست. این نیروها متحمل خسارات قابل توجهی شده اند، اما در حال یادگیری و سازگاری با شرایط هستند.

آندریاس کریگ، مدرس ارشد دانشکده مطالعات امنیتی کینگز کالج لندن، معتقد است توانایی ایران برای ادامه وارد کردن تلفات به نیروهای آمریکایی در منطقه، حاصل ترکیبی از عوامل مختلف است که یکی از مهم ترین آن ها موقعیت جغرافیایی و نحوه طراحی پایگاه های نظامی آمریکا در خاورمیانه و منطقه خلیج فارس است.

او گفت حدود 50 هزار نیروی آمریکایی از پایگاه های ثابت و در معرض دید در محدوده زرادخانه موشکی و پهپادی رو به پیشرفت ایران عملیات انجام می دهند.

به گفته کریگ، بسیاری از این نیروها اغلب در تأسیسات نیمه دائمی مستقر هستند که در درجه اول برای محافظت در برابر راکت ها، خمپاره ها و بمب های دست ساز طراحی شده اند، نه موشک های بالستیک دقیق حامل کلاهک های بزرگ .

او تأکید کرد که چنین شرایطی می تواند به ایجاد خسارات قابل توجه منجر شود. اصابت های نزدیک ممکن است آسیب های مغزی ناشی از فشار بیش از حد انفجار ایجاد کند و رهگیری موشک ها نیز می تواند باعث آسیب ناشی از سقوط آوار شود.

بر اساس آمار رسمی، شمار تلفات ارتش آمریکا در این جنگ تاکنون به 18 نفر رسیده است. این رقم شامل هفت سرباز کشته شده در حملات اول مارس ایران به یک مرکز عملیات تاکتیکی در کویت و پایگاه هوایی شاهزاده سلطان در عربستان سعودی نیز می شود.

ارتش آمریکا اعلام کرده است که به جز سه سربازی که در اردن کشته شدند، سایر موارد مرگ ومیر ناشی از حملات مستقیم ایران نبوده است. این موارد شامل شش نیروی هوایی است که در ماه مارس بر اثر سانحه هنگام سوخت گیری جان باختند و همچنین یک گروهبان ارتش که در تازه ترین مورد هنگام انهدام کنترل شده یک پهپاد مسلح سرنگون شده در عراق کشته شد.

از زمان آغاز جنگ، حدود 500 سرباز آمریکایی مجروح شده اند و گزارش ها حاکی از آن است که پس از فروپاشی آتش بس در 8 ژوییه، حدود 220 سازه، تجهیزات نظامی یا ساختمان های مهم آمریکا آسیب دیده یا منهدم شده اند.

کریگ معتقد است ایران برای عبور از سامانه های دفاع هوایی آمریکا، از جمله سامانه های زمین به هوای پاتریوت و سامانه رهگیری موشک های بالستیک تاد (THAAD)، بر زرادخانه موشکی و پهپادی پیشرفته تر خود تکیه کرده است.

به گفته او، ایران موشک های بالستیک و کروز و همچنین پهپادهای مسلحی تولید کرده است که می توانند با مسیرهای پروازی و سرعت های متفاوت به اهداف نزدیک شوند.

استفاده هم زمان از این تسلیحات، اهداف فریب دهنده (طعمه ها) و پراکندگی مواضع می تواند کارایی سامانه های دفاعی آمریکا را کاهش دهد.

کریگ گفت: حتی زمانی که بخش عمده ای از تسلیحات مهاجم منهدم می شوند، نفوذ تعداد اندکی از آن ها از سد دفاعی می تواند تلفات قابل توجهی بر جای بگذارد.

مونا یعقوبیان، مدیر برنامه خاورمیانه در مرکز مطالعات استراتژیک و بین المللی (CSIS)، نیز اظهار داشت که به نظر می رسد ایران در دور اخیر حملات، نسبت به هفته های نخست جنگ، عزم جدی تری برای هدف قرار دادن مواضع نظامی آمریکا نشان داده است.

او گفت: به گمان من، نکته ای که باید بر آن تأکید کرد این است که به نظر می رسد شاهد الگوی جدیدی هستیم؛ الگویی که به زعم من نشان دهنده شدت گرفتن حملات ایران با هدف قرار دادن مواضع نظامی آمریکاست.

یعقوبیان افزود: به نظر می رسد این وضعیت اکنون بسیار بیشتر از سایر مقاطع جنگ صدق می کند.

او همچنین گفت تلفات ناشی از حملات اخیر ممکن است ناشی از افزایش دقت حملات ایران، تضعیف سامانه های دفاعی و راداری آمریکا یا حتی اصابت های شانسی در نتیجه حجم بالای حملات باشد؛ و احتمالاً ترکیبی از این عوامل در کار بوده است.

تا روز چهارشنبه، آمریکا و ایران به مدت 11 روز پیاپی حملاتی را علیه یکدیگر انجام داده اند.

ارتش ایران اعلام کرد که در تازه ترین اقدام، جنگنده های اف-15، سایت های آماده سازی پهپاد و تأسیسات نگهداری بالگرد را در پایگاه های شاهزاده حسن و ملک فیصل در اردن هدف قرار داده است.

همچنین ارتش بحرین اعلام کرد چندین حمله هوایی ایران را رهگیری و دفع کرده است.

در مقابل، آمریکا در جریان تشدید اخیر تنش ها، بارها مواضعی را در امتداد تنگه هرمز هدف قرار داده است.

فرماندهی مرکزی ایالات متحده (سنتکام) روز سه شنبه اعلام کرد نیروهای آمریکایی مراکز عملیات نظامی، توانمندی های دریایی، آشیانه های هواپیما، تأسیسات نگهداری پهپاد و زیرساخت های لجستیک نظامی ایران را هدف قرار داده اند.

جیسون کمبل، پژوهشگر ارشد مؤسسه خاورمیانه و مقام پیشین پنتاگون، گفت حملات آمریکا نشان می دهد ایران نه تنها توانمندی های موشکی و پهپادی خود را حفظ کرده، بلکه ممکن است در حال استفاده از تسلیحاتی پیشرفته باشد که پیش تر از آن ها استفاده نکرده بود.

او گفت: ما می دانیم که ایران ابزارهای متعددی در اختیار داشت که در مراحل اولیه جنگ از به کارگیری آن ها خودداری کرده بود، اما در صورت تمایل می توانست در مراحل بعدی آن ها را به کار گیرد.

کمبل افزود: و یکی از آن موارد، استفاده از برخی موشک های بالستیک بزرگ تر و توانمندتر است که — همان طور که به تازگی نشان داده اند — می توان آن ها را با دقت بسیار بالا شلیک کرد و از قابلیت بیشتری برای گریز از سامانه های پدافند هوایی و موشکی برخوردارند.

او همچنین اظهار داشت: رهبران ارشد ایالات متحده در مقاطع بسیاری از این مسیر، یا میزان تضعیف ایران و توانمندی های آن را به شدت بزرگ نمایی کرده اند و یا بر جنبه هایی از توانمندی های ایران تمرکز داشته اند که در عمل نقش چندان برجسته ای در تحقق اهداف راهبردی این کشور ایفا نمی کنند.

پاتریک بری، دانشیار ارشد دانشگاه باث و تحلیلگر پژوهشی پیشین ناتو، نیز تأکید کرد که با وجود برتری نظامی گسترده واشنگتن، ایران احتمالاً همچنان قادر خواهد بود در آینده قابل پیش بینی، خسارات و تلفات قابل توجهی به نیروها و تجهیزات آمریکا وارد کند.

او به الجزیره گفت: چالش اصلی پیش روی قدرت نظامی آمریکا، مسئله عدم تقارن در تحمیل هزینه است.

بری افزود: به خوبی ثابت شده است که هزینه تولید و شلیک تسلیحات موجود در زرادخانه ایران به ویژه پهپادها و موشک ها بسیار کمتر از هزینه تجهیزات لازم برای رهگیری آن ها در شرایط کنونی است.

او ادامه داد: به همین دلیل است که ایران قادر است از نظر راهبردی ضربه وارد کند و این معضل نیز به هیچ وجه برطرف نخواهد شد.

کریگ نیز در جمع بندی توانایی ایران گفت: ایران نیازی به شکست نظامی ایالات متحده ندارد؛ تنها کافی است به دفعاتِ لازم از سد پدافندی آن عبور کند تا هزینه های انسانی، عملیاتی و سیاسی را بر حضور منطقه ای آمریکا تحمیل نماید.

منبع: فرارو