قاسم توکلی؛ شاهنامه فردوسی پیش از هر چیزی کتاب ایران است. در این متن سترگ، بیش از 1600 بار نام ایران به اشکال مختلف تکرار شده و در هیچ اثری (چه پیش و چه پس از اسلام) نام ایران این چنین پربسامد نبوده است. شاهنامه فقط کاخ بلند زبان فارسی را حراست نکرده، بلکه نگاهبان موجودیت سیاسی ای به نام ایران نیز بوده است.

فردوسی با شاهنامه اش نه تنها فرهنگ و زبان عجم را زنده کرد ( عجم زنده کردم بدین پارسی )، بلکه ایران را نیز از زیر سم ستوران اقوام و قبایل مهاجم بیرون کشید و در ساحت زبان، فرهنگ و ادب تا ابد جاودانه ساخت. آری، شاهنامه علاوه بر اینکه سند هویت ملی ماست، سند مالکیت ملی ما بر چهارگوشه این فلات نیز به شمار می رود.

شاهنامه صرفاً روایت یک سلسله جنگ های کهنه پادشاهان و پهلوانان نیست؛ ظفرنامه نویسیِ فلان پادشاه یا بهمان سلسله برای عرض چاکری و جان نثاری نیز نیست. شاهنامه حتی صرفاً کنار هم قرار دادن مجموعه ای از داستان های اخلاقی و خردمندانه هم نیست؛ بلکه بیانگر فلسفه تاریخ و خودآگاهی هویتی ملت ایران است. شاهنامه، ایران ی است که به ایرانی بودن خود می اندیشد.fararu+1

به همین دلیل است که هر کس بخواهد بداند ایران چیست؟ و ایرانی کیست؟ ، در نخستین گام آدرس شاهنامه را به او می دهند. آری، شاهنامه خوانی چیزی جز خودخوانی و خودکاوی ایران و ایرانی نیست.

در پروژه حاضر تلاش داریم این اثر سترگ نیاکانی را به زبانی ساده و در عین حال علمی، به خوانشِ تحلیلی بگیریم. در این مسیر، از آخرین کتب و مقالات علمیِ پژوهشگران نامدار برای رمزگشایی از ژرفای این اثر و راه یابی به مغز سخن آن بهره خواهیم جست. امید که مقبول نظر شما مخاطبان عزیز فرارو قرار گیرد؛ ایرادات را به دیده عفو بنگرید و ما را از نظرات و انتقادات ارزشمند خود محروم نسازید.

منبع: فرارو