گروهی از قانونگذاران در کنگره آمریکا قصد رأی‌گیری بر سر طرحی دارند که به دنبال کاهش اختیارات جنگی رییس‌جمهور این کشور است.

 در پی افزایش تنش‌های نظامی میان ایالات متحده و ایران قانونگذاران در مجلس نمایندگان و سنای آمریکا متعهد شدند هفته آینده طرحی را به رای بگذارند که هدف آن محدود کردن اختیارات دونالد ترامپ، رییس‌جمهور این کشور، برای هرگونه اقدام نظامی علیه ایران بدون کسب اجازه رسمی از کنگره است.

کاخ سفید در واکنش به آغاز شدن این تلاش‌ها در نهاد قانونگذار ایالات متحده از هم‌اکنون تلاش‌های گسترده‌ای را برای شکست دادن این طرح آغاز کرده تا از محدود شدن اختیارات فرماندهی کل قوا جلوگیری کند.

نماینده‌های کنگره به دنبال اصلاح دو قانونی هستند که در سال‌های 2001 و 2002 تصویب شده‌اند و به روسای جمهور آمریکا این قدرت را داده تا بدون کسب اجازه از کنگره در هر نقطه‌ای از جهان دست به عملیات نظامی بزنند.

طبق قانون اساسی آمریکا، رییس‌جمهور به عنوان «فرمانده کل قوا» تنها حق دفاع فوری در برابر حملات را دارد، اما قدرت «اعلام جنگ» منحصراً در اختیار کنگره است.

با این حال، پس از حملات 11 سپتامبر 2001 کنگره به رییس‌جمهور اختیار داد در برخی شرایط معین بدون کسب اجازه از کنگره اقدام نظامی انجام دهد.

نکته قابل توجه در طرحی که به تازگی برای کاهش اختیارات جنگی رییس‌جمهور آمریکا معرفی شده همکاری «رو کانا» از چهره‌های شاخص دموکرات و «توماس ماسی»، نماینده جمهوری‌خواه ایالت کنتاکی است.

این دو نماینده که به دنبال احیای نقش نظارتی نهاد قانونگذار بر موضوعات جنگی هستند در ابتدا قصد داشتند رای‌گیری را در هفته جاری انجام دهند اما به درخواست رهبران حزب دموکرات، این اقدام را به هفته آینده موکول کردند تا هماهنگی‌های بیشتری صورت گیرد.

احتمال شکست تحقیرآمیز برای ترامپ

«حکیم جفریز»، رهبر اقلیت دموکرات در مجلس نمایندگان، به همراه تیم رهبری خود اعلام کرد که به محض بازگشت نمایندگان از تعطیلات در هفته آینده، این رای‌گیری را اجرایی خواهد کرد.

همزمان در مجلس سنا نیز «تیم کین»، سناتور ایالت ویرجینیا، تاکید کرده است که سنا را مجبور خواهد کرد تا موضع رسمی خود را در قبال این موضوع حساس روشن کند.

اگرچه رهبران جمهوری‌خواه در سال گذشته میلادی توانسته بودند طرح مشابهی را در سنا شکست دهند اما این بار شرایط در مجلس نمایندگان متفاوت است.

جمهوری‌خواهان که اکثریت شکننده‌ای در این مجلس دارند، نگران هستند که خروج حتی چند نماینده از صفوف حزب و پیوستن آن‌ها به دموکرات‌ها، منجر به یک شکست سیاسی تحقیرآمیز برای ترامپ شود.

در این میان، «وارن دیویدسون»، نماینده جمهوری‌خواه ایالت اوهایو، تهدید کرده است که اگر دولت در یک جلسه محرمانه و طبقه‌بندی شده، اهداف نظامی خود را به روشنی تعریف نکند، از طرح محدودکننده دموکرات‌ها حمایت خواهد کرد. او تاکید کرده است که طبق قانون اساسی، آغاز هرگونه جنگی نیازمند مجوز مستقیم کنگره است.

استدلال مخالفان جنگ

رهبران دموکرات در بیانیه‌ای مشترک، دونالد ترامپ را متهم کردند که بدون ارائه توضیحات کافی به مردم و نمایندگان، کشور را به لبه پرتگاه جنگ کشانده است.

آن‌ها معتقدند آغاز جنگ در خاورمیانه، بدون در نظر گرفتن خطرات جانی برای سربازان آمریکایی و احتمال گسترش درگیری‌ها، اقدامی بی‌ملاحظه است.

این تنش‌ها پس از سخنرانی سالانه ترامپ در کنگره بالا گرفت؛ او در آن سخنرانی ایران را به ازسرگیری برنامه سلاح‌های هسته‌ای متهم کرد و خواستار عقب‌نشینی کامل تهران شد.

نمایندگان مخالف جنگ می‌گویند هرگونه اقدام نظامی بدون مشورت و تایید کنگره برخلاف قانون اساسی ایالات متحده است.

رسانه‌های آمریکا نوشته‌اند بر اساس ارزیابی‌های فعلی، انتظار می‌رود مجلس نمایندگان روز چهارشنبه آینده شاهد این رای‌گیری حساس باشد.

اگرچه برخی دموکرات‌ها مانند «جاش گاتهایمر» مخالفت خود را با این لایحه اعلام کرده‌اند، اما این رای‌گیری تمامی نمایندگان و سناتورها را مجبور می‌کند تا به طور رسمی و علنی مشخص کنند که آیا با حمله نظامی به ایران بدون تایید قانونی کنگره موافق هستند یا خیر.

در مجلس سنا نیز سناتور «تیم کین» به همراه «رند پال»، سناتور جمهوری‌خواه، در تلاش هستند تا همکاران خود را متقاعد کنند که جنگ با ایران «غیرضروری و خطرناک» است. آن‌ها معتقدند ارتش نباید مانند گارد شخصی رییس‌جمهور و بر اساس تمایلات فردی او در جهان جابه‌جا شود./تسنیم