به نقل از ایسنا، حذف ارز ترجیحی که با هدف واقعی سازی قیمت ها، کاهش فساد و هدفمند کردن یارانه ها در دستور کار دولت قرار گرفت، تاثیر مستقیمی بر هزینه واردات و تامین کالاهای اساسی گذاشت و به تبع آن، قیمت مصرف کننده در بسیاری از اقلام افزایش یافت. به طور مثال در بازار برنج، فعالان این حوزه می گویند با حذف ارز ترجیحی و افزایش هزینه های واردات، شاهد رشد محسوس قیمت ها بوده ایم؛ به گونه ای که در مقاطعی، نرخ های جدید به صورت روزانه اعلام شده است. این نوسانات، علاوه بر تأثیرپذیری از نرخ ارز، تحت تأثیر هزینه های حمل ونقل، انبارداری و انتظارات تورمی نیز قرار دارد.

در بخش نهاده های دامی نیز شرایط مشابهی حاکم است. با حذف ارز ترجیحی واردات نهاده ها، تأمین خوراک دام و طیور با نرخ ارز نیمایی یا آزاد انجام می شود که این موضوع مستقیماً بر قیمت عرضه در سامانه بازارگاه اثر گذاشته است. گزارش های میدانی حاکی از آن است که قیمت برخی نهاده ها در این سامانه با تغییرات مکرر همراه بوده و تولیدکنندگان ناچارند نهاده های مورد نیاز خود را با نرخ های متغیر و بعضاً افزایشی تأمین کنند.

کارشناسان اقتصادی معتقدند هرچند حذف ارز ترجیحی در بلندمدت می تواند به شفافیت بیشتر و کاهش رانت منجر شود، اما در کوتاه مدت، به دلیل انتقال شوک قیمتی به زنجیره تولید، موجب افزایش هزینه تمام شده کالاها شده است. این افزایش هزینه در نهایت در قیمت نهایی محصولات پروتیینی، لبنی و سایر کالاهای وابسته منعکس می شود.

تولیدکنندگان بخش کشاورزی و دامپروری نیز بر این باورند که نوسانات مداوم قیمت نهاده ها، امکان برنامه ریزی میان مدت و بلندمدت را دشوار کرده و ریسک فعالیت اقتصادی را افزایش داده است. از سوی دیگر، مصرف کنندگان نیز با تغییرات پی درپی قیمت ها، با بی ثباتی در بازار و کاهش قدرت خرید مواجه شده اند

حبیب الله اسدالله نژاد - مدیرعامل اتحادیه سراسری مرغداران گوشتی - با اشاره به نوسانات اخیر قیمت نهاده های دامی در سامانه بازارگاه اظهار کرد: نهاده هایی که امروز در بازارگاه عرضه می شوند، عمدتا مربوط به خریدهای ماه های گذشته هستند؛ با این حال، شاهد تغییر و افزایش روزانه قیمت ها هستیم؛ روندی که بیش از آنکه مبتنی بر واقعیت های اقتصادی باشد، به رفتارهای سوداگرانه شباهت دارد.

وی افزود: در شرایطی که عرضه کنندگان نهاده ها کالا را با نرخ های دو ماه قبل خریداری کرده اند، افزایش مستمر و بعضا روزانه قیمت ها در بازارگاه، این سامانه را از کارکرد اصلی خود که تنظیم گری و ایجاد ثبات در بازار است، دور کرده و به بستری برای ترویج سوداگری در حوزه نهاده های دامی تبدیل کرده است.

اسدالله نژاد ادامه داد: این وضعیت، قدرت برنامه ریزی را از مرغداران سلب می کند. تولیدکننده ای که هر روز با نرخ جدیدی برای تامین خوراک مواجه می شود، امکان برآورد دقیق هزینه های تولید و تنظیم برنامه جوجه ریزی را نخواهد داشت. نتیجه چنین شرایطی، افزایش ریسک تولید و در نهایت کاهش انگیزه فعالان این بخش است.

مدیرعامل اتحادیه سراسری مرغداران گوشتی تصریح کرد: افزایش بی ضابطه قیمت نهاده ها مستقیما بر قیمت تمام شده مرغ اثر می گذارد و این موضوع در نهایت به افزایش قیمت مصرف کننده منجر می شود. در چنین فضایی، نه تولیدکننده از ثبات و امنیت اقتصادی برخوردار است و نه مصرف کننده از آینده قیمت ها اطمینان دارد.

وی با تاکید بر ضرورت ورود جدی دستگاه های مسئول گفت: انتظار می رود نهادهای متولی، نظارت مؤثر و دقیق تری بر روند قیمت گذاری و عرضه نهاده ها در سامانه بازارگاه اعمال کنند و اجازه ندهند این بستر، کارکرد اصلی خود را از دست بدهد. شفافیت در فرآیند خرید، قیمت گذاری و عرضه نهاده ها، شرط اصلی بازگشت آرامش به بازار و تضمین استمرار تولید است.

اسدالله نژاد در پایان خاطرنشان کرد: اگر روند فعلی اصلاح نشود، تبعات آن نه تنها تولیدکنندگان بلکه کل زنجیره تامین و بازار مصرف را تحت تاثیر قرار خواهد داد و لازم است دستگاه های مسئول در این زمینه پاسخگو باشند.