به نقل از روزنامه اعتماد ارسال نفت به اسراییل - کشوری که در گذشته هیچگاه مقصد عمده نفت ونزوئلا نبود - نماد چرخش راهبردی در بازار انرژی است. بر اساس تحلیل های منابع بین المللی، محموله جدید به پالایشگاه بازان گروپ در حیفا ارسال می شود که بزرگ ترین پالایشگاه نفت خام اسراییل به شمار می آید.

این معامله اگرچه ممکن است در وهله اول تجاری به نظر برسد اما از منظر امنیت انرژی اسراییل و بازتنظیم روابط انرژی جهانی اهمیت بالایی دارد. اسراییل در سال های اخیر به دنبال کاهش وابستگی به منابع منطقه ای و تنوع بخشی به سبد تأمین انرژی خود بوده؛ امری که در شرایط افزایش تنش های منطقه ای، ازنظر امنیت ملی اهمیت ویژه ای یافته است.

بازآرایی ژئواکونومیک نفت پسامادورو

بازگشت صادرات نفت ونزوئلا به بازارهای غیرسنتی با تأکید بر اسراییل، نشان می دهد که بازار انرژی جهانی در حال بازتعریف جریان های تجاری است. ونزوئلا که زمانی صادراتش به چین و دیگر بازارها محدود می شد اکنون در حال آزمایش بازارهای مصرفی جدید است. افزایش صادرات نفت ونزوئلا نیز با رشد تولید این کشور همراه بوده.

گزارش ها حاکی از آن است که تولید نفت ونزوئلا - به خصوص از حوزه اورینوکو - به حدود یک میلیون بشکه در روز بازگشته است، درحالی که پیش تر تولید کمتر از این بود. این امر می تواند بر قیمت نفت جهانی، سهم بازار کشورهای تولیدکننده و ساختار سازمان هایی مانند اوپک تأثیر بگذارد.

اوپک، به عنوان نهاد هماهنگ کننده سیاست های نفتی اعضا - که ونزوئلا نیز یکی از بنیانگذاران آن بوده است - در تقابل با این تغییرات قرار دارد زیرا بازارهای سنتی نفت به سمت مسیرهای تازه حرکت می کنند و این می تواند تأثیری بر قدرت چانه زنی این سازمان در بازارهای جهانی داشته باشد.

تحولات دوران پسامادورو نه تنها بر بازار انرژی جهانی تأثیر می گذارد، بلکه بازتاب های ژئوپلیتیک گسترده ای نیز دارد؛ ازجمله: (1) ایجاد روابط نوین انرژی با اسراییل: برای اسراییل، وصول نفت ونزوئلا می تواند به معنای افزایش امنیت انرژی باشد، به خصوص در شرایطی که مسیرهای تأمین منطقه ای با ریسک های متعدد روبه رو است. (2) بازتعریف نقش ونزوئلا در نظم جهانی نفت: این کشور؛ به عنوان دارنده بخش عمده ای از ذخایر نفت جهان، در دوره پسامادورو اکنون در مسیر تنوع بخشی به مشتریان قرار گرفته که می تواند سهمش در بازار جهانی را تقویت کند. (3) پیامد برای متحدان پیشین ونزوئلا: این تغییر می تواند پیامدهایی برای کشورهای دیگر ازجمله ایران و سایر اعضای سابق یا کنونی محورهای ضدغربی داشته باشد؛ زیرا یکی از شرکای عمده نفتی خود را در مسیر بازارهای تحت نفوذ غرب از دست داده است. برای ایران، این تحول یک هشدار است: اتکای بیش از حد به شرکای ایدئولوژیک شکننده است و جنگ آینده نه فقط در میدان نظامی، بلکه در شبکه های انرژی، لجستیک و مشروعیت بین المللی رقم خواهد خورد.