پژوهشگران دریافتند بزرگسالانی که به مدت 12 ماه به طور منظم ورزش کردند، کاهش قابل توجهی در شاخصی ثبت کردند که به عنوان نشانه ای از سلامت مغز شناخته می شود.

بر کسی پوشیده نیست که ورزش منظم برای بدن مفید است اما دانشمندان می گویند که ورزش می تواند مغز شما را نیز تا حدی بهبود بخشد که جوان تر به نظر برسد.

آنان تاثیر ورزش منظم بر شاخص های کلیدی سلامت مغز را در 130 فرد 26 تا 68 ساله بررسی کردند. شرکت کنندگان به صورت تصادفی به دو گروه تقسیم شدند؛ گروه اول به عنوان گروه کنترل، روال معمول زندگی و فعالیت بدنی خود را بدون تغییر ادامه داد. گروه دوم به مدت 12 ماه، هر هفته 150 دقیقه ورزش هوازی با شدت متوسط تا زیاد (مانند پیاده روی تند یا دوچرخه سواری) روزی 30 دقیقه و پنج روز در هفته انجام داد.

در پایان این دوره یک ساله، مشخص شد افرادی که فعالیت بدنی بیشتری داشتند، از سن مغزی پایین تری برخوردار بودند.

ورزش چه تاثیری بر سلامت مغز دارد؟

برخلاف سن تقویمی که از زمان تولد ثابت است، سن مغز مفهومی انعطاف پذیرتر دارد. سن مغز به تفاوت بین وضعیت واقعی سلامت مغز و سن مورد انتظار آن بر اساس سن جسمی فرد اشاره می کند.

جرمی ام. لیف، متخصص مغز و اعصاب و دارای بورد تخصصی از نیویورک اظهار کرد: در این پژوهش، افرادی که به طور منظم ورزش می کردند، مغزی جوان تر داشتند، مغز آنان به سن تقویمی شان نزدیک تر بود یا نسبت به افراد کم تحرک، کندتر پیر شده بود. به گفته وی، به طور خلاصه، فعالیت بدنی منظم حتی در میانسالی هم تاثیر مثبت و قابل اندازه گیری بر سلامت مغز دارد.

همه شرکت کنندگان در طول پژوهش، در ابتدای دوره و پس از 12 ماه اسکن ام ار آی (MRI) انجام دادند و پژوهشگران با استفاده از این تصاویر، سن مغز را برآورد کردند. نتایج نشان داد در گروه کنترل، تغییری معنادار در سن مغز دیده نشد اما در گروه ورزشکار، به طور میانگین سن مغز حدود 0.6 سال کاهش یافت.

آیا ورزش منظم فواید دیگری نیز دارد؟

هرچند تمرکز اصلی این پژوهش بر سن مغز بود، پژوهشگران به مزایای دیگری از ورزش منظم نیز اشاره کردند. در این پژوهش، رابطه معناداری میان ورزش و عواملی مانند فشار خون یا ترکیب بدنی مشاهده نشد. با این حال، گروهی که برنامه ورزش هوازی داشتند، بهبود چشمگیری در آمادگی قلبی تنفسی نشان دادند، در حالی که این شاخص در گروه کنترل، اندکی کاهش یافت.

آمادگی قلبی تنفسی به توانایی بدن در رساندن اکسیژن به عضلات هنگام فعالیت بدنی گفته می شود. نتایج پژوهش های پیشین نشان دادند که ورزش هوازی این شاخص را به طور قابل توجهی بهبود می بخشد و در نتیجه، خطر بیماری های قلبی را کاهش می دهد.

کدام ورزش مغز را جوان می کند؟

این نتایج چه معنایی دارد؟

اگر مغز شما سریع تر از بدن تان در حال پیر شدن باشد، ممکن است در آینده با افت حافظه یا کاهش توان شناختی روبه رو شوید. این یافته ها نشان می دهد که ورزش منظم، در کنار تمرین های ذهنی مانند جدول حل کردن، می تواند راهی موثر برای حفظ تیزهوشی باشد.

لیف گفت: هیچ وقت برای شروع ورزش منظم زود نیست و به تعویق انداختن آن ممکن است شما را از مزایای احتمالی برای سلامت مغز محروم کند. وی تاکید کرد: برای دریافت این فواید، نیازی به تمرین های شدید یا افراطی نیست همین میزان متوسط و دست یافتنی فعالیت هم موثر خواهد بود.

به گفته وی، اگر تاکنون برنامه ورزشی منظمی نداشته اید، نباید ناگهان فشار زیادی به خودتان وارد کنید. تداوم در طول زمان از شدت ورزش مهم تر است. افراد کم تحرک بهتر است به تدریج وارد یک برنامه ورزشی شوند، نه اینکه یک باره سراغ 150 دقیقه ورزش در هفته بروند.

نتایج این پژوهش امیدوارکننده است، اما برای قطعیت به پژوهش های بیشتری نیاز داریم. لیف یادآور می شود که شرکت کنندگان این پژوهش نسبتا جوان بودند و دوره بررسی نیز فقط 12 ماه طول کشیده است بنابراین هنوز مشخص نیست این یافته ها در سنین بالاتر یا در بازه های زمانی طولانی تر هم صادق باشد. همچنین، این پژوهش هنوز سازوکار زیستی دقیق تاثیر ورزش بر جوان تر شدن مغز را مشخص نکرده و فقط وجود یک ارتباط قوی را نشان می دهد.

سایت پریوِنشِن گزارش کرد، با این حال، اگر تاکنون برای تقویت سلامت مغزتان به تمرین های ذهنی تکیه کرده اید، این تحقیق پیشنهاد می کند که ترکیب ورزش بدنی و تمرین های فکری، شاید بهترین فرمول برای حفظ سلامت و افزایش طول عمر باشد.

نتایج این پژوهش در نشریه علوم ورزشی و سلامت (Sport and Health Science) منتشر شده است.

منبع: ایسنا