به نقل از همشهری بادمجان یکی از سبزیجات خوشمزه و پرطرفدار بین ایرانی ها است، اما متاسفانه با همه ی طعم خوبش می تواند در بعضی افراد باعث بروز واکنش های آلرژیک شود. این واکنش ها ممکن است از خفیف تا شدید متغیر باشند. اما چرا بعضی ها به بادمجان حساسیت نشان می دهند و بعضی ها نه؟

دکتر نوید شبانکاره، متخصص آلرژی و ایمونولوژی بالینی به همشهری آنلاین می گوید: آلرژی به بادمجان گرچه نادر است اما وجود دارد. این حساسیت مثل بسیاری از آلرژی های غذایی دیگر به دلیل واکنش سیستم ایمنی بدن به پروتیین های خاص موجود در بادمجان ایجاد می شود. در این وضعیت، بدن به اشتباه این پروتیین ها را تهدیدآمیز تشخیص می دهد و برای مبارزه با آنها آنتی بادی های ایمونوگلوبولین تولید می کند. با مصرف مجدد بادمجان، این آنتی بادی ها به سلول های خاصی متصل می شوند و باعث آزاد شدن هیستامین و سایر مواد شیمیایی می شوند که درنهایت علائم آلرژی را به وجود می آورند.

این متخصص آلرژی اضافه می کند: البته میزان این ترکیبات در انواع بادمجان متفاوت است. مثلا بادمجان های بنفش تیره ممکن است غلظت بیشتری از برخی ترکیبات داشته باشند. به همین دلیل فردی ممکن است به یک نوع بادمجان خاص واکنش نشان دهد اما با نوع دیگری مشکلی نداشته باشد.

بر اساس یافته های علمی، بادمجان حاوی پروتیین های دفاعی و ذخیره ای است که می توانند به عنوان آلرژن عمل کنند. نکته مهم اینجا است که بادمجان از خانواده بادمجان سانان (Solanaceae) است که گوجه فرنگی، سیب زمینی و فلفل نیز از اعضای آن هستند. به همین دلیل، افرادی که به بادمجان حساسیت دارند، ممکن است به دلیل واکنش متقاطع به سایر اعضای این خانواده نیز واکنش نشان دهند.

شبانکاره اظهار می کند: علاوه بر پروتیین های آلرژن، بادمجان حاوی ترکیباتی مانند سولانین است. گرچه سولانین در مقدار بالا می تواند سمی باشد، اما در بادمجان رسیده و پخته شده معمولاً بی ضرر است. با این حال در افراد بسیار حساس، ممکن است علائمی شبیه به آلرژی (واکنش شبه آلرژیک) ایجاد کند. همچنین بادمجان به طور طبیعی حاوی مقداری هیستامین است که در افراد مبتلا به عدم تحمل هیستامین می تواند منجر به بروز علائم شود.

واکنش های آلرژیک به بادمجان معمولاً با خارش دهان، تورم ملایم لب و زبان و گاهی مشکلات گوارشی مانند تهوع یا دل پیچه و مشکلات تنفسی مثل گرفتگی بینی و عطسه و ... همراه است. در موارد نادر نیز ممکن است فرد دچار کهیر گسترده، تنگی نفس یا حتی آنافیلاکسی (شوک آلرژیک) شود که یک وضعیت اورژانسی است.

برای جلوگیری از بروز این واکنش ها، شبانکاره چند راهکار ساده پیشنهاد می دهد: اگر سابقه حساسیت غذایی دارید، بهتر است قبل از مصرف بادمجان، مقدار کمی از آن را تست کنید. اگر هر بار با خوردن بادمجان دچار هرگونه علامت غیرمعمول مانند تورم، خارش یا کهیر می شوید، مصرف آن را مدتی متوقف کنید. ضمنا پختن بادمجان می تواند شدت برخی ترکیبات حساسیت زا را کاهش دهد. مثلا بادمجان کبابی یا آب پز معمولاً واکنش کمتری نسبت به بادمجان خام یا سرخ کرده ایجاد می کند. با این حال، افراد با سابقه آلرژی شدید به بادمجان باید قبل از مصرف هر نوع آن حتماً با پزشک خود مشورت کنند تا از خطرات احتمالی جلوگیری شود.