به نقل از ایسنا، وقتی بدن دچار کمبود آهن می شود در تولید هموگلوبین و گلبول های قرمز کافی برای تامین اکسیژن مورد نیاز بدن مشکل پیدا می کند و این موضوع نشانه های مختلفی به وجود می آورد. برای مثال حال عمومی و به تبع آن، کیفیت زندگی فرد افت می کند اما نمی داند چرا. خسته است، احساس ضعف دارد، دچار تنگی نفس می شود و ممکن است نتواند خوب تمرکز کند.

از آنجا که کمبود آهن علائم خیلی مشخصی ندارد و حتی احساس خستگی، ریزش مو، سردرد و سردی دست وپا هم می تواند نشانه پنهان آن باشد، اغلب نادیده یا با مشکل دیگری اشتباه گرفته می شود.

یک عامل ممکن است افزایش گیاهخواری و کاهش مصرف گوشت قرمز (بهترین منبع آهن قابل جذب) باشد. وابستگی به غذاهای فراوری شده نیز نقش دارد. از طرفی سالمندان بیشتر مستعد کمبود آهن هستند و افزایش کلی امید به زندگی در جهان باعث شده است که تعداد مبتلایان به این نوع کم خونی بیشتر شود.

علائم کمبود آهن
وقتی بدن دچار کمبود آهن می شود در تولید هموگلوبین و گلبول های قرمز کافی برای تامین اکسیژن مورد نیاز بدن مشکل پیدا می کند و این موضوع نشانه های مختلفی به وجود می آورد. برای مثال حال عمومی و به تبع آن، کیفیت زندگی فرد افت می کند اما نمی داند چرا. خسته است، احساس ضعف دارد، دچار تنگی نفس می شود و ممکن است نتواند خوب تمرکز کند. آنچه پرسش هایی بی شمار و انواع حدس ها را به ذهن می آورد، در حالی که واقعا مشکل فقط کمبود آهن است.

چه کسانی باید مکمل آهن مصرف کنند؟
مکمل های آهن ــ چه نوع بدون نسخه و چه آن هایی که پزشک تجویز می کند و دزشان بالاتر است ــ می توانند ذخایر تخلیه شده آهن را دوباره پر کنند و با بهبود انتقال اکسیژن، بسیاری از علائم ناخوشایند کمبود آهن و کم خونی را برطرف کنند.

مکمل آهن می تواند به رفع کمبود آهن و کم خونی، مقابله با خستگی، بهبود تمرکز و عملکرد شناختی، تقویت رشد مو، بارداری سالم و بهبود عملکرد ورزشی کمک کند. در حالی که کمبود آهن می تواند باعث خستگی، ضعف، رنگ پریدگی، تنگی نفس، سرگیجه و سردی دست و پاها شود.

کمبود آهن درمان نشده به مرور زمان می تواند به کم خونی ناشی از کمبود آهن تبدیل شود و علائم را تشدید کند و حتی به عوارضی مانند کاهش عملکرد شناختی، کاهش تحمل ورزش و افزایش حساسیت به عفونت ها منجر شود.

مکمل آهن برای زنان، زنان باردار، نوزادان و کودکان خردسال اهمیت ویژه ای دارد.

سطح پایین آهن با تغییراتی در سلامتی مو و ناخن، زخم های دهانی و تپش قلب (در موارد شدید) مرتبط است. ورزشکاران نیز به دلیل مصرف بالای آهن بدن هنگام تمرین های شدید، ممکن است دچار کمبود آهن شوند. آهن برای عملکرد ورزشی مهم است و اگر سطح آهن فرد پایین باشد هنگام ورزش خسته می شود و احتمال دارد زودتر آن را کنار بگذارد.

آهن برای تقویت سیستم ایمنی هم ضروری است.

چه نوع مکملی مصرف کنید؟
اول باید مطمئن شوید که واقعا به مکمل نیاز دارید، چون سطح بالای آهن هم می تواند خطرناک باشد. پزشک می تواند با یک آزمایش خون کامل از آن مطلع شود. البته برای یک بررسی اولیه می توانید از داروخانه کیت تست فروکتین تهیه کنید و اگر میزان آهن شما را پایین نشان داد، برای آزمایش کامل خون به پزشک مراجعه کنید.

مصرف مکمل آهن معمولا باید موقتی باشد و هم زمان دریافت آهن از غذا هم افزایش یابد، مگر اینکه فرد کم خونی داشته باشد یا به دلیل بیماری هایی مانند سلیاک، کرون، سنگ صفرا یا آرتریت مشکل جذب آهن داشته باشد.

برخی مکمل ها ویتامین ث هم دارند تا جذب، بهتر شود. برخی نیز ب12 و فولات دارند که برای سلامت گلبول های قرمز مفید است. دز مکمل های با نسخه، معمولا بسیار بالاتر است و می توانند عوارضی ایجاد کنند.

دز توصیه شده مکمل آهن چقدر است؟
برای مکمل آهن دز رسمی و استاندارد وجود ندارد اما معمولا تا 50 میلی گرم در روز بی خطر است. میزان نیاز روزانه به آهن از طریق رژیم غذایی برای مردان بالای 19 سال، 8.7 میلی گرم، برای زنان 19 تا 49 سال: 14.8 میلی گرم و برای زنان 50 سال به بالا: 8.7 میلی گرم است.

اگر کمبود آهن دارید، معمولا باید حدود 50 درصد نیاز روزانه را از طریق مکمل تامین کنید.

بهترین زمان مصرف مکمل و افزایش جذب

مصرف مکمل آهن کمی پیچیده است.

به گزارش ایندیپندنت، برای افزایش جذب آن را همراه ویتامین ث (مثل آب پرتقال) مصرف کنید. از مصرف هم زمان آن با کلسیم، چای و قهوه خودداری کنید. توجه داشته باشید که خالی بودن معده جذب را بالا می برد اما ممکن است باعث تهوع شود.

اگر مکمل قوی با نسخه پزشک مصرف می کنید، بهتر است آن را همراه غذا بخورید تا معده اذیت نشود هرچند میزان جذب آن نصف خواهد شد.

همچنین بهتر است مکمل آهن را با دو ساعت فاصله از سایر داروها بخورید.

آیا مکمل آهن عوارض جانبی دارد؟
همه افراد با عوارض مکمل آهن مواجه نمی شوند اما دزهای قوی تر ممکن است سبب تهوع، یبوست، نفخ، طعم فلزی در دهان، اسهال و حتی تغییر رنگ مدفوع به سبز یا سیاه شوند. در صورت بروز چنین عوارضی، بهتر است نوع مکمل یا دز مصرفی را تغییر دهید، آن را با مقدار کم غذا (بدون لبنیات) و یک روز در میان مصرف و حتما با پزشک مشورت کنید. توجه داشته باشید که مصرف بیش از حد آهن می تواند خطرناک باشد، به خصوص برای کودکان. بنابراین رعایت دز مناسب و نگهداری مکمل ها دور از دسترس کودکان ضروری است.