به نقل از همشهری آنلاین، با آغاز همه گیری کووید 19، انسان ها برای بقا مجبور شدند تا سبک زندگی و معماری فضاهای عمومی را تغییر دهند؛ از شیشه های جداکننده گرفته تا فاصله گذاری اجتماعی. اما یافته های تازه پژوهشگران نشان می دهد که ما تنها و اولین موجوداتی نیستیم که در برابر تهدید بیماری، محیط زندگی خود را بازطراحی کرده ایم؛ چرا که مورچه ها مدت ها پیش از ما این کار را انجام داده اند!

در یک مطالعه جدید، دانشمندان مشاهده کردند که مورچه ها هنگام مواجهه با عوامل بیماری زا، لانه هایشان را به شکل کاملاً هدفمندی تغییر می دهند؛ مثلا ورودی ها را دورتر می سازند، مسیرها را پیچیده تر می کنند و ارتباط میان اتاقک ها را به حداقل می رسانند. این معماری تازه شبیه یک پناهگاه ضدبیماری عمل می کند؛ و در این طراحی از بخش های حیاتی مستعمره، مثل انبار غذا و نوزادان بهتر محافظت می شود.

پژوهشگران برای آزمایش این فرضیه، کلونی های کوچک مورچه ها را در محیط های کنترل شده قرار دادند و بخشی از آن ها را در معرض قارچ های بیماری زا گذاشتند. سپس با تصویربرداری سه بعدی دقیق، ساختار لانه ها را بررسی کردند. نتایج نشان داد که لانه های آلوده شده به بیماری، معماری کاملاً متفاوتی پیدا کرده اند؛ اما نکته جالب تر اینجاست که این معماری تازه تنها بخشی از داستان است.

در ادامه، تیم تحقیق با شبیه سازی انتقال بیماری در این لانه ها نشان داد که این تغییرات معماری نقش مهمی در کاهش گسترش آلودگی دارند. اما نکته شگفت انگیزتری هم مشاهده شد: مورچه های بیمار، خودخواسته از دیگران فاصله می گیرند و نوعی "خودایزوله سازی غریزی" انجام می دهند. این ترکیب معماری دفاعی و رفتار اجتماعی هوشمندانه، یک سپر مشترک می سازد که به طور چشمگیری انتشار بیماری را کاهش می دهد.

اما چرا مورچه ها همیشه این گونه لانه هایشان را نمی سازند؟ دلیلش به یک تعادل حساس برمی گردد؛ تعادلی که اگر هم زمان کارایی اجتماعی و ایمنی برقرار نشود، کلونی مورچه ها دچار مشکل خواهد شد.