به گزارش پارسینه به نقل از زومیت، در سال های اخیر، روند ابتلای افراد زیر 50 سال به سرطان روده با سرعتی نگران کننده رو به افزایش گذاشته است. این تغییر الگو که قبلاً بیشتر در سنین بالاتر دیده می شد، نشان می دهد عامل یا عوامل تازه ای در سبک زندگی و تغذیهٔ نسل های جدید نقش دارند.

اکنون پژوهشی جدید سرنخ مهمی مطرح کرده است: نقش احتمالی مصرف بالای غذاهای فرافرآوری شده. این پژوهش نشان می دهد زنانی که زیر 50 سال سن دارند و مقدار زیادی غذای فرافرآوری شده مصرف می کنند، بیشتر در معرض ایجاد پولیپ های روده ای هستند که می توانند بعدها به سرطان تبدیل شوند.

غذاهای به شدت فرآوری شده (UPF) محصولات صنعتی و آماده مصرفی هستند که بخش زیادی از ترکیبات آن ها را مواد افزودنی، طعم دهنده ها، رنگ ها، شیرین کننده ها و نگهدارنده ها تشکیل می دهد و معمولاً مقدار کمی غذای کامل، فیبر و مواد مغذی واقعی در آن ها دیده می شود. این خوراکی ها برای خوش طعم تر، ارزان تر و ماندگارتر شدن، چند مرحله فرآوری را پشت سر می گذارند و در نهایت به محصولی سرشار از چربی های اشباع، شکر، نمک و کالری بالا تبدیل می شوند.

مصرف زیاد غذاهای به شدت فرافرآوری شده با تشکیل پولیپ های پیش سرطانی در روده زنان زیر 50 سال مرتبط است

نمونه های رایج UPF شامل چیپس و اسنک های شور، نوشابه ها و نوشیدنی های انرژی زا، کیک و بیسکویت های صنعتی، سوسیس و کالباس، فست فودها، نودل و غذاهای آماده بسته بندی، بستنی های صنعتی و حتی بعضی غلات صبحانهٔ شیرین هستند.

هرچند میان متخصصان بحث وجود دارد که آیا همه غذاهای به شدت فرآوری شده به طور یکسان ناسالم اند یا نه، شواهد نشان می دهد مصرف زیاد این خوراکی ها با مشکلاتی مانند چاقی، بیماری قلبی، اختلالات متابولیک، دیابت نوع 2 و حتی افزایش خطر مرگ زودرس ارتباط دارد. به همین دلیل، پژوهشگران توجه ویژه ای به نقش غذاهای بسیار فرآوری شده در سلامت روده و احتمال ارتباط آن ها با افزایش برخی سرطان ها از جمله سرطان روده دارند.

پژوهش تازه می گوید زنانی که بیش از دیگران غذاهای به شدت فرآوری شده مصرف می کنند، بیشتر احتمال دارد که در روده شان آدنوم کلاسیک ایجاد شود؛ یعنی همان پولیپ هایی که در برخی موارد مقدمهٔ سرطان روده محسوب می شوند. دکتر اندرو چن از بیمارستان عمومی ماساچوست می گوید هدف از این تحقیق این بوده که مشخص شود چه چیزی باعث افزایش سرطان روده در افراد جوان شده است. او تأکید می کند: بسیاری از پولیپ ها تبدیل به سرطان نمی شوند، اما بیشتر سرطان های روده جوانان از همین ضایعات آغاز می شود.

طبق گزارش منتشرشده در گاردین، مطالعه بر اساس داده های سلامت پرستاران 2 انجام شد که پروژه ای است که از سال 1989 شروع شده و شامل زنان پرستار متولد 1947 تا 1964 می شود. از سال 1991، شرکت کنندگان هر چهار سال یک بار پرسشنامهٔ غذایی پر می کردند و مشخص می کردند در سال گذشته چه چیزهایی و چندبار خورده اند. داده های بیش از 29 هزار نفر بررسی شد؛ افرادی که کولونوسکوپی انجام داده بودند و سابقهٔ بیماری های روده ای یا سرطان جدی نداشتند.

تا سال 2015 که همهٔ این افراد به 50 سال رسیده بودند، 1189 مورد آدنوم زودهنگام و 1598 مورد پولیپ دیگری به نام ضایعهٔ دندانه دار ثبت شد. وقتی افراد از نظر میزان مصرف خوراکی های فوق فرآوری شده به پنج گروه تقسیم شدند، مشخص شد کسانی که بیشترین مقدار این غذاها را می خورند (حدود 10 وعده در روز)، نسبت به کسانی که کمترین مقدار را مصرف می کنند (حدود 3 وعده) 45 درصد بیشتر احتمال دارد دچار آدنوم زودهنگام شوند. این نتیجه پس از درنظر گرفتن عواملی مثل وزن، سیگار و فعالیت بدنی به دست آمده است. البته این رابطه دربارهٔ ضایعات دندانه دار دیده نشد.

پژوهش حاضر محدودیت هایی دارد؛ مثلاً به یادآوری غذایی افراد متکی است و طبقه بندی همهٔ خوراکی ها به عنوان غذاهای به شدت فرآوری شده همیشه آسان نیست. ضمن اینکه خودِ سرطان روده را بررسی نکرده، بلکه به مراحل اولیه ای پرداخته که ممکن است گاهی به سرطان برسند؛ بنابراین نمی توان گفت غذاهای فوق فرآوری شده مستقیماً باعث ایجاد پولیپ می شوند.

با این حال، چن توضیح می دهد که چند دلیل علمی وجود دارد که می تواند این ارتباط را توضیح دهد. برای مثال، غذاهای به شدت فرآوری شده با چاقی و دیابت نوع 2 مرتبط اند و این دو، خطر سرطان روده را بالا می برند. همچنین غذاهای مذکور ممکن است باعث التهاب مزمن شوند یا روی باکتری های روده و لایهٔ محافظ روده تأثیر بگذارند. او می گوید احتمالاً همین نتایج دربارهٔ مردان نیز صدق می کند، اما باید تحقیق بیشتری انجام شود. او تأکید می کند: این مطالعه نمی گوید اگر غذاهای به شدت فرآوری شده مصرف می کنید، حتماً سرطان می گیرید. چنین برداشتی کاملاً اشتباه است. اما مصرف این غذاها می تواند بخشی از علت افزایش نرخ سرطان باشد.

مطالعات روی مردان هم نشان می دهد مصرف بالای غذاهای به شدت فرآوری شده با افزایش خطر ابتلا به سرطان روده مرتبط است. پژوهش ها نشان داده اند مردانی که بیشترین مقدار این غذاها را مصرف می کنند، حدود 30 درصد بیشتر در معرض سرطان کلورکتال قرار دارند. این خطر به ویژه برای گوشت های آماده مصرف، نوشیدنی های شیرین و فست فودها دیده می شود. این یافته ها نشان می دهد پیامدهای رژیم غذایی سرشار از غذاهای به شدت فرآوری شده تنها محدود به زنان نیست و مردان نیز در معرض خطر مشابهی هستند، بنابراین کاهش مصرف این خوراکی ها می تواند نقش مهمی در پیشگیری از سرطان روده داشته باشد.

سخنگوی سازمان سرطان بریتانیا می گوید این تحقیق گرچه مستقیماً خطر سرطان را اندازه گیری نکرده، سرنخ مهمی می دهد که نشان می دهد رژیم غذایی چگونه روی تغییرات اولیهٔ روده تأثیر می گذارد. او اضافه می کند که تغییرات سیاست گذاری لازم است تا مردم راحت تر به غذاهای سالم دسترسی داشته باشند، چون فقط خوردن یک خوراکی خاص، تعیین کنندهٔ اصلی خطر سرطان نیست. آنچه مهم تر است، ترکیب کلی غذایی است که هر روز می خوریم.