طرح نوسازی 7000 تاکسی فرسوده تهران یکی از مهم‌ترین برنامه‌های مدیریت شهری برای ارتقای کیفیت ناوگان حمل‌ونقل عمومی پایتخت است. هدف این طرح کاهش آلودگی هوا، افزایش ایمنی سفرهای درون‌شهری و بهبود تجربه شهروندان است. اما پرسش اصلی اینجاست که وام خرید خودرو اختصاص داده شده برای رانندگان تاکسی، آیا پاسخگوی هزینه واقعی خرید خودروهای جدید است؟ در این گزارش به بررسی چالش‌های اقتصادی، میزان وام‌ها، و وضعیت رانندگان در ورود به این طرح پرداخته‌ایم.

تاکسی‌ها در تهران نقش حیاتی در حمل‌ونقل عمومی دارند و حدود 78 هزار دستگاه تاکسی فعال در سطح شهر وجود دارد. طبق اعلام مسئولان شهری، نزدیک به نیمی از این تاکسی‌ها فرسوده هستند و عمر بیش از 10 سال دارند.

میثم مظفر، رییس کمیسیون برنامه و بودجه شورای شهر تهران، تأکید می‌کند که حدود 50 درصد تاکسی‌های پایتخت در رده فرسوده قرار دارند. این وضعیت سبب شده تا طرح‌های نوسازی گسترده با اولویت ارتقای کیفیت و کاهش خطرات حمل‌ونقل شهری تدوین شود.

سازمان تاکسیرانی تهران با همکاری دو خودروساز داخلی، نوسازی 7000 تاکسی فرسوده را آغاز کرده است. شادی مالکی، مدیرعامل سابق سازمان تاکسیرانی، اعلام کرد که قراردادهایی برای تأمین 5000 دستگاه سمند سورن و 2000 دستگاه ون امضا شده است.

در این طرح، وام خرید خودرو برای رانندگان در نظر گرفته شده است:

وام خرید سمند سورن: 400 میلیون تومان

وام خرید ون: 800 میلیون تومان

کمک هزینه اسقاط تاکسی فرسوده: 200 میلیون تومان

هدف این وام‌ها تسهیل ورود رانندگان به طرح نوسازی است، اما سؤال اینجاست که آیا این میزان تسهیلات کافی است؟

قیمت سمند سورن در بازار حدود 900 میلیون تومان و قیمت ون‌ها بین 2 میلیارد و 700 تا 3 میلیارد و 400 میلیون تومان است. بنابراین رانندگان باید بخشی از هزینه خودرو را از طریق آورده شخصی تأمین کنند:

برای سمند سورن: حدود 300 میلیون تومان

برای ون: حدود 1 میلیارد و 700 میلیون تومان

این شکاف قابل توجه، نگرانی رانندگان را افزایش داده و باعث شده برخی از آنها توان ورود به طرح را نداشته باشند.

طرح‌های مشابه، مانند نوسازی تاکسی‌های برقی، با وام یک میلیارد و 350 میلیون تومانی و آورده حدود 100 میلیون تومان همراه بود، اما استقبال رانندگان چندان چشمگیر نبود. دلیل اصلی، توان پایین رانندگان در پرداخت اقساط و سهم باقی‌مانده قیمت خودرو بود.

اکنون نیز به نظر می‌رسد وضعیت مشابه باشد و بسیاری از رانندگان، به دلیل شرایط اقتصادی دشوار، قادر به ورود به طرح نوسازی نیستند.

افزایش روزافزون قیمت خودروهای داخلی، انگیزه رانندگان را کاهش داده است. شهرداری تلاش کرده با اختصاص تسهیلات ویژه مشکل را تا حدی برطرف کند، اما سرعت رشد قیمت‌ها از میزان تسهیلات پیشی گرفته است. نتیجه، ایجاد شکاف بین مبلغ وام و قیمت واقعی خودرو است.

این شکاف مالی باعث شده که رانندگان نگران توان پرداخت اقساط باشند و ترس از بدهی سنگین، ورود به طرح نوسازی را دشوار کرده است.

مبلغ دریافتی بابت اسقاط تاکسی‌های فرسوده در مقایسه با هزینه خرید خودرو جدید بسیار پایین است. همچنین فرآیند اداری طولانی برای دریافت این مبلغ، رانندگان را با مشکلات اجرایی مواجه کرده است.

این موضوع، به همراه فشار اقتصادی، باعث شده بسیاری از تاکسیران‌ها نسبت به موفقیت طرح نوسازی تردید داشته باشند.

موفقیت طرح نوسازی تاکسی‌ها به میزان توان اقتصادی رانندگان و طراحی صحیح وام‌های خرید خودرو بستگی دارد. اگر وام‌ها و شرایط بازپرداخت متناسب با درآمد رانندگان نباشد، طرح نوسازی با شکست مواجه خواهد شد.

بر اساس گفته شادی مالکی، مدیریت شهری در تلاش است میزان تسهیلات را افزایش دهد، اما تا کنون شاهد تحقق این وعده نبوده‌ایم.

برای موفقیت طرح، باید اقدامات زیر انجام شود:

افزایش سقف وام خرید خودرو متناسب با قیمت واقعی خودرو

کنترل و تثبیت قیمت خودروهای تولید داخل برای تاکسیرانی

تسریع و شفاف‌سازی فرآیند پرداخت مبلغ اسقاط خودروهای فرسوده

ارائه تنوع بیشتر در سبد خودروهای قابل انتخاب برای رانندگان

این اقدامات می‌توانند رانندگان را تشویق کنند تا با اعتماد بیشتری وارد طرح نوسازی شوند.

نوسازی تاکسی‌ها نه تنها به کاهش آلودگی هوا کمک می‌کند، بلکه ایمنی و راحتی سفرهای شهری را افزایش می‌دهد. همچنین مصرف سوخت بهینه شده و تجربه شهروندان از حمل‌ونقل عمومی بهبود می‌یابد.

اما این تحول تنها در صورتی محقق می‌شود که رانندگان به عنوان محور اصلی طرح، حمایت واقعی دریافت کنند.

رانندگان تاکسی موتور محرک حمل‌ونقل شهری هستند. موفقیت طرح نوسازی وابسته به توان اقتصادی، امنیت شغلی و رضایت اجتماعی آنهاست. بدون حمایت کافی، حتی بهترین برنامه‌های نوسازی نیز ناکام خواهند ماند.

طرح نوسازی 7000 تاکسی فرسوده تهران اقدامی ضروری برای بهبود ناوگان حمل‌ونقل شهری است. با این حال، وام خرید خودرو فعلی و شرایط اقتصادی رانندگان، مانعی برای مشارکت گسترده آنها محسوب می‌شود.

موفقیت طرح مستلزم اصلاحات هم‌زمان در زمینه:

افزایش وام‌ها و شرایط پرداخت متناسب با درآمد رانندگان

کنترل قیمت خودروهای داخلی برای تاکسیرانی

تسریع فرآیند اسقاط خودروهای فرسوده

تنوع بیشتر خودروهای قابل انتخاب

تنها با اجرای این اصلاحات، نوسازی ناوگان به صورت مؤثر و پایدار محقق خواهد شد.

منابع خبری:

خبرگزاری تسنیم، 21 آبان 1404

اقتصاد آنلاین

روزنامه اطلاعات