هم زمان با ادامه تهدیدهای لفظی دونالد ترامپ، افزایش آرایش نظامی آمریکا در منطقه و انتشار گزارش هایی درباره تحرکات تازه نظامی، فضای تقابل تهران و واشنگتن بیش از هر زمان دیگری در هاله ای از ابهام قرار گرفته است.

به گزارش فرارو، اگرچه طی ساعات اخیر از شدت درگیری های مستقیم ایران و آمریکا کاسته شده، اما این سکوت لزوماً به معنای پایان بحران نیست. امیرعلی ابوالفتح، تحلیلگر مسائل آمریکا، در گفت وگو با فرارو از دو سناریوی کاملاً متفاوت سخن می گوید؛ از احتمال باز شدن مسیر کاهش تنش و مذاکرات پشت پرده تا سناریوی آرامش قبل از طوفان که می تواند به آغاز جنگی گسترده تر با ابعاد نظامی، انسانی و منطقه ای منجر شود.

امیرعلی ابوالفتح درباره تنش ایران و آمریکا، وضعیت فعلی میدان و مسیر دیپلماسی گفت: وضعیت فعلی بسیار سیال است و به جای بررسی روزانه، باید ساعت به ساعت بررسی کنیم که شرایط چگونه است.

وی افزود: از یک سو، دونالد ترامپ مدام با ادبیات گوناگون در حال تهدید و خط ونشان کشیدن است. در عین حال، پس از 13 شب، از جمعه شب تا شنبه صبح، 3 مرداد، هیچ گونه حمله ای علیه ایران انجام نشده یا دست کم سنتکام چنین چیزی گفته است.

این تحلیلگر مسائل آمریکا ادامه داد: بنابراین، می توان برداشت های متفاوتی از وضع موجود داشت. از یک سو، می توان حدس زد آمریکایی ها به سمت کاهش تنش حرکت می کنند.

وی افزود: سناریوی دیگر می تواند این باشد که پیغام وپسغام هایی که در پشت صحنه در جریان است، در حال اثرگذاری است. هم ایران اعلام کرده که گفت وگوهایی در جریان است و هم آمریکایی ها چنین چیزی گفته اند.

ابوالفتح گفت: با وجود اینکه از پشت پرده ها بی خبریم، اما شاهد یک روند و الگو از سمت دونالد ترامپ هستیم که هر بار سطح تهدید را بیش از حد بالا می برد و مانند شبی که از نابودی یک تمدن سخن گفت، ناگهان رفتار خود را تغییر می دهد.

وی ادامه داد: در حال حاضر سطح تنش بسیار بالا رفته و صحبت از حمله به زیرساخت های ایران در ازای هر حمله به یک کشتی در خلیج فارس است. ایران نیز از چشم در برابر چشم و حمله به سربازان آمریکایی در برابر هر سرباز ایرانی سخن گفته است.

این تحلیلگر افزود: بنابراین شاید بتوان گمانه زنی کرد که مانند 19 فروردین، که ناگهان ورق برگشت، این بار نیز چنین اتفاقی رخ دهد.

این کارشناس مسائل آمریکا با اشاره به سناریوهای دیگر گفت: یک سناریو نیز می تواند این باشد که آمریکایی ها به خود تنفس داده اند.

وی افزود: با توجه به تحرکات تسلیحاتی، مهماتی و آرایش جنگی که آمریکایی ها گرفته اند، حضور هواپیماهایشان در منطقه و تجهیز بیمارستان های آمریکا در آلمان، می توان حدس زد وضعیت فعلی آرامش قبل از طوفان است و به زودی شاهد حمله به کوه های اطراف نطنز نیز خواهیم بود.

ابوالفتح ادامه داد: این حمله می تواند با بمب سنگرشکن یا بمب هسته ای انجام شود. بنابراین، دوگانه کاهش تنش یا شدت گرفتن تنش به صورت هم زمان وجود دارد و نمی توان پیش بینی دقیقی انجام داد.

وی درباره حمله یمن به آرامکو و اثر تحولات منطقه بر جنگ ایران و آمریکا گفت: باید بپذیریم که هم اکنون درگیر یک جنگ منطقه ای گسترده هستیم. درست است که در ظاهر جنگ بین ایران و آمریکاست، اما کشورهای منطقه ای زیادی نیز در این جنگ مشارکت دارند.

ابوالفتح افزود: وال استریت ژورنال در گزارشی اشاره کرده که امارات و بحرین علیه ایران عملیات هوایی انجام داده اند. همچنین برخی کمک ها توسط ناتو انجام می شود و کمک های لجستیکی و تدارکاتی کشورهای دیگر نیز برای آمریکا وجود دارد.

وی ادامه داد: ایران نیز جبهه خود را در یمن، عراق و لبنان دارد. ورود هر یک از بازیگران جدید می تواند اثرگذار باشد.

این تحلیلگر مسائل بین الملل با اشاره به احتمال بسته شدن تنگه باب المندب گفت: اگر این تنگه بسته شود، شاهد یک جهش قیمتی خواهیم بود. عربستان نخواهد توانست نفت بفروشد و هزینه ها بالا می رود.

وی افزود: بالاخره محاسبه هزینه های جنگ و مدت زمان ادامه آن نیز مهم است. در دو هفته اخیر، آمریکایی ها نشان داده اند نمی خواهند مانند جنگ های قبلی، جنگ را به شدت گسترش دهند، بلکه به شکلی محدود و کنترل شده حمله می کنند و ایران نیز به شکلی کنترل شده پاسخ می دهد.

ابوالفتح گفت: اما هر آن ممکن است ورق برگردد و ایران و آمریکا وارد جنگی بسیار شدید شوند.

وی در توصیف مختصات احتمالی جنگ سوم افزود: حدس من این است که اگر جنگ سوم شروع شود، به لحاظ کمی و کیفی از دو جنگ قبلی پرشدت تر است؛ یعنی می تواند هم زمان طولانی تر و هم ابعاد گسترده تری داشته باشد.

این تحلیلگر ادامه داد: کیفیت جنگ نیز قابل تغییر است و می تواند شامل تجهیزات بزرگ تر، عملیات زمینی و تلفات انسانی پرتعدادتری باشد. اما اگر جنگی کم شدت، مانند دو هفته اخیر، باشد، احتمالاً شاهد تغییر معناداری نخواهیم بود.

وی در پایان گفت: در حال حاضر طرفین در حال محک زدن یکدیگر و ارسال پیام هشدار هستند. به نظر می رسد همه این کلنجارها در میدان جنگ با این هدف است که در مذاکره امتیازات بهتری گرفته شود. ایران و آمریکا نمی جنگند که فقط بجنگند، بلکه می جنگند تا دست بالا را در پای میز مذاکره کسب کنند.

منبع: فرارو