اکنون با تشدید تنش‌ها بین ایران و آمریکا، بیش از پیش نام «تنگهٔ باب‌المندب» از سوی رسانه‌ها و کارشناسان غربی مطرح می‌شود؛ گذرگاهی که به اعتقاد تحلیلگران «خطرناک‌ترین» برگ برندهٔ ایران در مواجهه با ایالات متحده است و می‌تواند کار را برای واشنگتن بسیار دشوار کند.

خبرگزاری فارس: پس از بسته شدن آبراه مهم تنگهٔ هرمز، حالا غربیان نگران این هستند که نوبت به یک گذرگاه مهم دیگر به نام «باب‌المندب» برسد.

به عقیدهٔ کارشناسان، بسته شدن گذرگاه باب‌المندب به دریای سرخ، جبهه‌ای جدید علیه واشنگتن می‌گشاید و یکی از حیاتی‌ترین شریان‌های انرژی جهان را به خطر می‌اندازد.

آمریکا برای چندمین بار در طول دهه‌های اخیر، بدعهدی خود را به جهانیان و مخصوصاً ایرانیان ثابت کرد و باز هم خلف وعده کرد و این بار تفاهم‌نامهٔ اسلام‌آباد را که مدت زمان طولانی برای گفتگو دربارهٔ آن صرف شده بود، زیرپا گذاشت. 

ایالات متحده مدتی است مناطق مختلف ایران به ویژهٔ جنوب این کشور را هدف حملات خود قرار داده و برای چندمین بار تهدید کرده که زیرساخت‌های انرژی و نیروگاه‌های ایران را هدف قرار خواهد داد.

این حملات با حملات کوبندهٔ ایرانیان به پایگاه‌های آمریکا در منطقه مواجه شده است، اما به نظر کافی نمی‌رسد.

ایران همچنان برخی از برگ‌های برندهٔ خود را رو نکرده است که از مهم‌ترین آن‌ها می‌توان به بستن تنگهٔ باب‌المندب به دست نیروهای غیور یمنی اشاره کرد. این برگ برنده هنوز روی میز است و با توجه به صحبت‌های اخیر مسئولان انصارالله یمن و همچنین افزایش نگرانی‌های کارشناسان غربی، گمانه‌زنی‌ها در مورد بسته‌شدن قریب‌الوقوع باب‌المندب افزایش یافته است.

تحلیلگران معتقدند که با بسته شدن باب‌المندب، تجارت و اقتصاد جهانی بیش از پیش تحت فشار قرار می‌گیرد، قیمت حامل‌های انرژی افزایش می‌یابد و همهٔ این‌ها یعنی فشار مضاعف بر واشنگتن.

کارشناسان غربی اذعان کرده‌اند که ایران پیش‌تر با محدود کردن تردد از طریق تنگهٔ هرمز، قدرت «ارزشمندترین دارایی راهبردی خود» را به رخ جهانیان کشانده است و اکنون به نظر می‌رسد که آمادهٔ ایجاد فشار در باب‌المندب است؛ آبراه باریکی که دریای سرخ را به خلیج عدن متصل می‌کند و صادرات نفت عربستان و سهم قابل‌توجهی از کشتیرانی جهانی از آن عبور می‌کند.

بر اساس گزارش پرس تی‌وی، یک مقام ارشد یمنی روز دوشنبه هشدار داد که نیروهای مسلح این کشور آمادهٔ بستن تنگهٔ باب‌المندب هستند - اقدامی که به گفتهٔ او در صورت ادامهٔ حملات عربستان به یمن، می‌تواند قیمت نفت را به 200 دلار در هر بشکه برساند.

محمد الفاره، عضو دفتر سیاسی انصارالله گفت که واشنگتن عربستان را به حمله به یمن تحریک می‌کند و چنین تحریکی هرگز به نفع ایالات متحده نخواهد بود.

او هشدار داده که «اگر وضعیت فعلی تشدید شود، تنگهٔ باب‌المندب و تنگهٔ هرمز در یک ائتلاف عملیاتی بسته خواهند شد. در آن صورت، قیمت نفت در یک شوک وحشتناک به 200 دلار در هر بشکه خواهد رسید.»

تحلیلگران معتقدند که اگر هرمز قوی‌ترین اهرم راهبردی تهران باشد، باب‌المندب می‌تواند یکی از مهم‌ترین و آخرین برگ‌های برندهٔ ایران به شمار برود.

آیا ایران تا آخرین مرحله پیش می‌رود؟

تحلیلگران برگ برندهٔ باب‌المندب را آخرین مرحله از اقدامات ایران می‌دانند و هشدار می‌دهند که «ایران مصمم است تا آخرین مرحله پیش برود». 

فواز گرگس، پژوهشگر حوزهٔ غرب آسیا، تأکید کرده که تهران با این کار به واشنگتن نشان می‌دهد که می‌تواند هر دو نقطهٔ تنگهٔ هرمز و باب‌المندب را همزمان تهدید کند و درگیری را از یک رویارویی دوجانبه به چالشی برای مسیرهای دریایی که زیربنای تجارت جهانی انرژی هستند، تبدیل کند.

او افزوده که اکنون تهران این پیام را مخابره می‌کند که «نه تنها هرمز، بلکه باب‌المندب نیز در معرض خطر است.»

گسترش درگیری‌ها از خلیج فارس به دریای سرخ، یعنی تهدید فزاینده علیه تجارت و منابع انرژی و این درست همان چیزی است که واشنگتن از آن واهمه دارد.

آمریکا به سختی توانست با روش‌های مختلف، بازارهای انرژی را در طول جنگ 40 روزه با ایران تا حدودی کنترل کند و پس از آن هم از فرصت آتش‌بس و تفاهم‌نامه برای پرکردن ذخایر انرژی خود و کاهش قیمت نفت استفاده کرد. با این حال، این کشور با ماجراجویی دوباره علیه ایران خود را در معرض ریسک بزرگی قرار داده است.

واشنگتن قصد دارد با حملاتش، ایران را برای تن دادن به خواسته‌های خود تحت فشار قرار دهد تا در میز مذاکره، دست برتر را داشته باشد؛ این در حالی است که به عقیدهٔ تحلیلگران، بسته شدن باب‌المندب چالش‌های مضاعفی را برای آمریکا ایجاد می‌کند و برای ایران، امتیازات بیشتری در میز مذاکرات احتمالی فراهم خواهد کرد.

آندریاس کریگ، مدرس ارشد در دانشکدهٔ مطالعات امنیتی کالج کینگ لندن، تهدید بسته شدن باب‌المندب را در حد یک «تهدید هسته‌ای» خطرناک توصیف کرده و معتقد است که تهران تنها در صورتی از این گزینه استفاده خواهد کرد که به این نتیجه برسد که «بازگشت به جنگ تمام‌عیار اجتناب‌ناپذیر شده است». 

این کارشناس، در عین حال هشدار داده که اگر واشنگتن حملات خود را بر زیرساخت‌های حیاتی ایران تشدید کند، تهران می‌تواند با همراهی متحدان یمنی خود، با بستن باب‌المندب به این حملات پاسخ دهد و شوک اقتصادی ناشی از تنگهٔ هرمز را تشدید کند.