علی اکبر صالحی، رییس بنیاد ایران شناسی و وزیر امور خارجه پیشین، در یادداشتی در ایرنا نوشت: در خصوص رویکرد سیاست خارجی امام و رهبر شهیدمان، حضرت آیت الله خامنه ای (رضوان الله تعالی علیه)، باید عرض کنم که ایشان، پیش از هر چیز، توجه ویژه ای به صیانت از استقلال سیاسی کشور داشتند. ایشان رهایی از مدار سیاسی قدرت های جهانی را عمده ترین دستاورد انقلاب اسلامی می دانستند. چارچوبی را که برای تحقق این امر بر آن تأکید داشتند، رعایت اصل عزت، حکمت و مصلحت بود.

نگاه رهبر بزرگوار و شهیدمان به سیاست خارجی، حفظ استقلال برای کشور عزیزمان ایران، خیرخواهی و ثبات برای همسایگان و هم زمان، توجه دادن به حفظ هوشیاری و هوشمندی در برابر دسیسه ها و مکر بدخواهان سلطه گر جهانی بود. در زمانی که در وزارت امور خارجه بودم، در یکی از جلسات خصوصی که توفیق شرفیابی داشتم، از ایشان پرسیدم که آیا موضوع نداشتن رابطه با آمریکا یک امر محتوم است. ایشان در پاسخ فرمودند: ما مشکلی با داشتن رابطه علمی یا حتی اقتصادی با آمریکا نداریم و اگر می توانید، آن را توسعه دهید. مشکل ما در ورود به حوزه مذاکره سیاسی است که الان وقت آن نیست؛ هرگاه وقت آن برسد، اعلام خواهم کرد.

بنده روی این پاسخ ایشان بسیار فکر کردم و استنباطم این بود که ایشان، اولاً موضوع داشتن رابطه سیاسی را بن بست ندانستند، ولی زمان آن را موکول به شرایطی کردند که ایران اسلامی در اوج اقتدار نسبی سیاسی باشد تا بتواند در شرایطی هم تراز، وارد گفت وگو شود. به عبارت دیگر، ترجمان دقیق رعایت اصل استقلال سیاسی کشور، بر پایه سه محور عزت، حکمت و مصلحت است.

مورد دیگری که به خاطر دارم، مربوط به بهار عربی یا بیداری اسلامی است. در جلسه ای که برای ارائه گزارشی از منطقه، محضر ایشان شرف حضور پیدا کردم، در خصوص درخواست پادشاه یکی از کشورهایی که دچار بحران داخلی شده بود، از محضرشان استعلام و استفسار کردم. ایشان دقیقاً با این عبارت فرمودند: اگر آنها استنصار کردند، کمک کنید. این نشان از خیرخواهی ایشان نسبت به همسایگان و کمک به رفع مشکلات مردم آنها و سوءتفاهم های برآمده از نارضایتی ها دارد.

نتیجه ای که می خواهم بگیرم، این است که نگاه رهبر بزرگوار و شهیدمان به سیاست خارجی، حفظ استقلال برای کشور عزیزمان ایران، خیرخواهی و ثبات برای همسایگان و هم زمان، توجه دادن به حفظ هوشیاری و هوشمندی در برابر دسیسه ها و مکر بدخواهان سلطه گر جهانی بود.